91桃色

Komentuje dr Mariusz Wo藕niakowski z Wydzia艂u Zarz膮dzania Uniwersytetu 艁贸dzkiego.

Rozci膮gni臋cie akcji na kilka tygodni ma uzasadnienie. Sklepy mog膮 roz艂o偶y膰 zam贸wienia i dostawy w czasie, a klienci kupi膰 cz臋艣膰 prezent贸w wcze艣niej i podzieli膰 przed艣wi膮teczne wydatki mi臋dzy listopad a grudzie艅. Trzeba jednak odr贸偶ni膰 roz艂o偶enie wydatk贸w od oszcz臋dno艣ci. Je偶eli telewizor, kt贸ry klient zamierza艂 kupi膰 w grudniu, kupi w listopadzie w tej samej cenie, zmieni si臋 termin wydatku. Je偶eli za艣 do planowanego zakupu do艂o偶y drugi produkt, 偶eby skorzysta膰 z promocji, mo偶e wyda膰 wi臋cej, cho膰 oba towary kupi z rabatem. Black Friday pomaga oszcz臋dza膰 wtedy, gdy promocja obni偶a koszt zakupu, kt贸ry i tak mieli艣my w planach.

Przed tegoroczn膮 akcj膮 handel wchodzi w sezon ze wzrostem sprzeda偶y. Wed艂ug GUS we wrze艣niu 2026 r. sprzeda偶 detaliczna w cenach sta艂ych by艂a o 3,3 proc. wy偶sza ni偶 rok wcze艣niej. Po wyeliminowaniu sezonowo艣ci spad艂a jednak o 1,7 proc. wzgl臋dem sierpnia. To dane o handlu przed listopadowymi kampaniami. Dla sprzedawc贸w otwarte pozostaje pytanie, ile zakup贸w promocja rzeczywi艣cie wygeneruje, a ile przyspieszy. Wysoki obr贸t w promocyjny weekend mo偶e bowiem oznacza膰, 偶e cz臋艣膰 grudniowej sprzeda偶y zosta艂a zrealizowana w listopadzie przy ni偶szej mar偶y.

To czwarty Black Friday od wej艣cia w 偶ycie polskich przepis贸w wdra偶aj膮cych dyrektyw臋 Omnibus. Gdy sprzedawca og艂asza obni偶k臋, co do zasady obok bie偶膮cej ceny powinien pokaza膰 najni偶sz膮 cen臋 obowi膮zuj膮c膮 u niego w ci膮gu 30 dni przed jej wprowadzeniem. To do niej odnosi si臋 komunikowany rabat. Je艣li pralka kosztuje 1799 z艂, przed obni偶k膮 sklep oferowa艂 j膮 za 2199 z艂, ale w tym samym okresie mo偶na j膮 by艂o u niego kupi膰 za 1899 z艂, r贸偶nica wzgl臋dem najni偶szej ceny wynosi 100 z艂, czyli oko艂o 5 proc. Cena z 30 dni m贸wi, jak zmieni艂a si臋 oferta danego sprzedawcy. Dopiero por贸wnanie z innymi sklepami pokazuje, czy warto z niej skorzysta膰.

Czytelno艣膰 promocji pozostaje problemem. W 2026 r. Prezes UOKiK postawi艂 zarzuty dotycz膮ce oznaczania obni偶ek tak偶e przedsi臋biorcom prowadz膮cym sklepy stacjonarne. Z perspektywy klienta liczy si臋 r贸wnie偶 to, jak 艂atwo mo偶na ustali膰, za co i ile si臋 zap艂aci. Has艂o 鈥瀝abaty do 70 proc.鈥� m贸wi o g贸rnej granicy obni偶ki. 呕eby oceni膰 ofert臋, trzeba sprawdzi膰, czy rabat obejmuje wybrany model i czy obowi膮zuje po zakupie jednej sztuki, po u偶yciu kodu lub dopiero po przekroczeniu okre艣lonej warto艣ci koszyka. Du偶y rabat widoczny na banerze traci znaczenie, gdy warunki potrzebne do jego uzyskania staj膮 si臋 jasne dopiero przy kasie.

Dla kupuj膮cego granica mi臋dzy Black Friday a Cyber Monday ma dzi艣 mniejsze znaczenie ni偶 mo偶liwo艣膰 sprawnego przej艣cia mi臋dzy kana艂ami. Mo偶na obejrze膰 produkt w sklepie, por贸wna膰 ceny na telefonie, zam贸wi膰 go w aplikacji i odebra膰 w punkcie. Na ka偶dym etapie licz膮 si臋 konkretne warunki. Przy zakupie ekspresu do kawy r贸偶nica 30 z艂 mi臋dzy sklepami mo偶e znikn膮膰 po doliczeniu dostawy. Z kolei przy zakupie prezentu pewny termin odbioru i jasne zasady zwrotu mog膮 mie膰 wi臋ksz膮 warto艣膰 ni偶 kolejne kilka procent rabatu. Sklep sk艂ada obietnic臋 w reklamie, a klient ocenia j膮 po tym, ile zap艂aci艂 i czy dosta艂 zam贸wienie na czas.

W 2026 r. w poszukiwaniu ofert mog膮 te偶 pom贸c asystenci AI. Kupuj膮cy mo偶e poprosi膰 o zestawienie modeli spe艂niaj膮cych okre艣lone wymagania lub o skr贸t opinii. Ostateczn膮 cen臋, dost臋pno艣膰 i warunki rabatu warto jednak sprawdzi膰 bezpo艣rednio u sprzedawcy. Wystarczy, 偶e asystent por贸wna dwa warianty tego samego urz膮dzenia albo pominie warunek u偶ycia kodu, a pozornie precyzyjny ranking doprowadzi do b艂臋dnego wyboru. Podobny mechanizm dzia艂a po stronie sklep贸w. Trafna rekomendacja mo偶e u艂atwi膰 znalezienie produktu, ale dodatkowe powiadomienie o przecenie rzeczy, kt贸rej klient nie potrzebuje, zwi臋ksza g艂贸wnie liczb臋 komunikat贸w, kt贸re musi przejrze膰.

Przy wi臋kszych zakupach warto jeszcze przed promocj膮 zapisa膰 konkretny model i maksymaln膮 kwot臋, jak膮 jeste艣my gotowi wyda膰. W dniu zakupu mo偶na wtedy por贸wna膰 pe艂ne ceny u kilku sprzedawc贸w, zajrze膰 do historii cen z d艂u偶szego okresu oraz sprawdzi膰 dost臋pno艣膰 i warunki zwrotu. Prosty test polega na zadaniu sobie pytania, czy kupiliby艣my t臋 rzecz w tej cenie, gdyby obok nie by艂o przekre艣lonej kwoty ani zegara odliczaj膮cego czas. Je艣li do zakupu przekonuje g艂贸wnie wysoko艣膰 rabatu, warto jeszcze raz spojrze膰 na ca艂kowity wydatek. Je艣li kupujemy rzecz wy艂膮cznie dlatego, 偶e jest ta艅sza, z domowego bud偶etu znika ca艂a kwota z paragonu. Procent rabatu zostaje na reklamie.

 

Co robi膰, 偶eby zaoszcz臋dzi膰 鈥� poradnik kupuj膮cego:

• Planowanie zakup贸w i ustalenie limitu wydatk贸w. Przy dro偶szym zakupie warto wcze艣niej okre艣li膰 model lub najwa偶niejsze parametry produktu oraz maksymaln膮 kwot臋 do wydania. W przypadku rat lub odroczonej p艂atno艣ci nale偶y sprawdzi膰 艂膮czn膮 kwot臋 do zap艂aty i terminy sp艂aty.
• Por贸wnywanie cen z trzech perspektyw. Najni偶sza cena z 30 dni przed obni偶k膮 pozwala oceni膰 komunikowany rabat u danego sprzedawcy. D艂u偶sza historia cen pokazuje, czy podobna oferta pojawia艂a si臋 ju偶 wcze艣niej. Aktualne ceny w innych sklepach pozwalaj膮 sprawdzi膰, ile za ten sam model i wariant mo偶na zap艂aci膰 w dniu zakupu.
• Ustalenie ca艂kowitego kosztu zakupu. Warto uwzgl臋dni膰 dostaw臋, ewentualny monta偶 i warunki uzyskania rabatu, np. u偶ycie kodu, zakup kilku sztuk lub osi膮gni臋cie minimalnej warto艣ci koszyka. Przy promocji pakietowej warto por贸wna膰 koszt zestawu z cen膮 samego produktu z listy zakup贸w.
• Sprawdzenie terminu dostawy oraz zasad zwrotu i gwarancji. Przy zakupie prezentu szczeg贸lne znaczenie maj膮 przewidywany termin dostawy, mo偶liwo艣膰 wymiany i koszt odes艂ania produktu. W przypadku dro偶szego sprz臋tu warto r贸wnie偶 ustali膰 zakres gwarancji i sprawdzi膰, kto j膮 realizuje.
• Weryfikacja wiarygodno艣ci sprzedawcy. Na platformie handlowej warto ustali膰, kto faktycznie sprzedaje produkt. W przypadku nieznanego sklepu, do kt贸rego prowadzi reklama lub wiadomo艣膰, nale偶y sprawdzi膰 adres strony, dane firmy i opinie z kilku 藕r贸de艂.
• Sprawdzenie dodatkowych ofert, w tym Cyber Monday i promocji bankowych. Je艣li pi膮tkowa cena przekracza ustalony limit, mo偶na sprawdzi膰 poniedzia艂kow膮 ofert臋. Przy rabacie bankowym lub zwrocie cz臋艣ci wydatku warto zweryfikowa膰 warunki i maksymaln膮 kwot臋 zwrotu, a nast臋pnie por贸wna膰 ko艅cowy koszt z ofertami innych sklep贸w.

Black Friday mo偶e przynie艣膰 konsumentowi realne oszcz臋dno艣ci, je艣li podejdzie do zakup贸w z maksymalnie ch艂odn膮 kalkulacj膮 w my艣l zasady, i偶 najlepsza oferta to ta, na kt贸r膮 naprawd臋 nas sta膰. Zawsze warto zada膰 sobie pytanie: 鈥濶aprawd臋 potrzebuj臋, czy tylko chc臋?鈥�

 

Najcz臋stsze b艂臋dy w dzia艂aniach promocyjnych handlowc贸w, jakie pojawiaj膮 si臋 w okresie Black Friday to:

• Rozmycie komunikacji przez zbyt d艂ugi okres promocji (np. 鈥瀠 nas Black Friday przez ca艂y miesi膮c, czy 鈥濨lack November鈥�, itp.), co powoduje zm臋czenie przekazem i zmniejsza skuteczno艣膰 kampanii. Brak wyra藕nego kulminacyjnego punktu kampanii os艂abia konwersj臋.
• Rozbie偶no艣膰 mi臋dzy reklam膮 a ofert膮. Has艂o 鈥瀝abaty do 70 proc.鈥� mo偶e przyci膮gn膮膰 uwag臋. Je艣li jednak najwy偶sza obni偶ka obejmuje pojedyncze produkty, a warunki promocji wychodz膮 na jaw dopiero przy kasie, sklep ryzykuje utrat臋 zaufania. Warto jasno wskaza膰, czego dotyczy promocja, jaka jest cena ko艅cowa i jakie warunki trzeba spe艂ni膰.
• Zbyt cz臋sta i niedopasowana komunikacja. Kolejny e-mail lub alert w aplikacji ma sens, je艣li zawiera informacj臋 istotn膮 dla odbiorcy, np. o obni偶ce ceny obserwowanego produktu. Powtarzanie tego samego komunikatu w kilku kana艂ach mo偶e os艂abi膰 zainteresowanie r贸wnie偶 ofertami, kt贸re odpowiadaj膮 potrzebom klient贸w.
• Sprowadzanie konkurencji do wysoko艣ci rabatu. Przy podobnych cenach o wyborze sklepu mog膮 przes膮dzi膰 dost臋pno艣膰 produktu, pewny termin dostawy, wygodny odbi贸r, monta偶 lub proste zasady zwrotu. Przy zakupie prezentu pewno艣膰 odbioru w terminie mo偶e mie膰 wi臋ksz膮 warto艣膰 ni偶 dodatkowe kilka procent obni偶ki.
• Niedostosowanie obs艂ugi do skali kampanii. Po z艂o偶eniu zam贸wienia licz膮 si臋 faktyczna dost臋pno艣膰 towaru, terminowo艣膰 dostawy i sprawna obs艂uga ewentualnego zwrotu. Klient pozyskany rabatem mo偶e wr贸ci膰 dzi臋ki dobrej obs艂udze.
• Ocenianie akcji wy艂膮cznie po obrocie w promocyjny weekend. Wynik warto zestawi膰 ze sprzeda偶膮 przed kampani膮 i po niej oraz uwzgl臋dni膰 mar偶臋, koszty obs艂ugi i liczb臋 zwrot贸w. Cz臋艣膰 listopadowego wzrostu mo偶e wynika膰 z przesuni臋cia zakup贸w, kt贸re i tak odby艂yby si臋 w pa藕dzierniku lub grudniu. Rekord sprzeda偶y w Czarny Pi膮tek mo偶e kosztowa膰 sklep cz臋艣膰 mar偶y w ca艂ym sezonie.

Redakcja: