, jak i do przedstawicieli innych dziedzin oraz wszystkich zainteresowanych pytaniami dotycz膮cymi relacji mi臋dzy nauk膮, metafizyk膮 a epistemologi膮. Wa偶nym obszarem dyskusji stanie si臋 zapewne pytanie o to, czy istniej膮 aspekty rzeczywisto艣ci, kt贸re z definicji pozostaj膮 niedost臋pne dla bada艅 naukowych. Czy nauka, kt贸ra jest rozumiana jako systematyczne, empiryczne badanie 艣wiata, mo偶e odpowiedzie膰 na wszystkie pytania, jakie stawia sobie cz艂owiek? Jakie s膮 granice jej metod i narz臋dzi? Czy istniej膮 pytania, kt贸re musz膮 pozosta膰 w domenie filozofii, religii lub sztuki?
Autor grafiki: julek.coolka
Inspiracj膮 do rozwa偶a艅 mog膮 by膰 klasyczne pogl膮dy Karla Poppera, kt贸ry wskazywa艂 falsyfikowalno艣膰 jako kryterium demarkacji nauki. Zasugerowa艂 w ten spos贸b, 偶e pewne twierdzenia nie mog膮 by膰 uznane za naukowe, nie odbieraj膮c im jednak sensowno艣ci ani warto艣ci.
W pewnej opozycji do Poppera znajduje si臋 Ludwig Wittgenstein, z kt贸rym Popper polemizowa艂. W jego my艣li, zawartej w Traktacie logiczno-filozoficznym, pojawia si臋 stwierdzenie: 鈥濷 czym nie mo偶na m贸wi膰, o tym trzeba milcze膰鈥�. To zdanie mo偶e sta膰 si臋 punktem wyj艣cia do pytania o to, czy nauka jest w stanie wyczerpuj膮co m贸wi膰 o takich zjawiskach jak 艣wiadomo艣膰, wolna wola czy warto艣ci moralne.
Warto przyjrze膰 si臋 tak偶e wsp贸艂czesnemu dyskursowi, w kt贸rym silnie widoczne s膮 zmiany zwi膮zane z dynamicznym rozwojem technologii, szczeg贸lnie w kontek艣cie sztucznej inteligencji, kt贸ra coraz mocniej wp艂ywa na spos贸b prowadzenia bada艅 naukowych i redefiniuje granice poznania. Pojawiaj膮 si臋 pytania, czy AI mo偶e rzeczywi艣cie uczestniczy膰 w procesie odkrywania wiedzy, czy te偶 jedynie wspomaga ludzki umys艂 w analizie danych. Ciekawe s膮 r贸wnie偶 zagadnienia poruszane przez Nicka Bostroma, kt贸ry bada potencjalne ryzyka zwi膮zane z rozwojem tzw. superinteligencji. Czy ultrainteligentne maszyny mog膮 przekroczy膰 granice poznania, do kt贸rych cz艂owiek nigdy nie dotrze? Jak w贸wczas okre艣li膰 granice nauki, jako granice ludzkiego rozumu czy te偶 wszelkich byt贸w poznaj膮cych?
Chcemy, aby tegoroczne warsztaty by艂y nie tylko konferencj膮, lecz r贸wnie偶 przestrzeni膮 dialogu, w kt贸rej spotkaj膮 si臋 r贸偶ne perspektywy 鈥� od racjonalizmu i empiryzmu po sceptycyzm i postmodernizm. Wszyscy jednak, niezale偶nie od pogl膮d贸w, b臋dziemy podejmowa膰 pr贸b臋 odpowiedzi na pytanie, czy granice nauki s膮 trwa艂e i nieprzekraczalne, czy te偶 mog膮 zosta膰 przesuni臋te dzi臋ki rozwojowi wiedzy i zmieniaj膮cemu si臋 rozumieniu 艣wiata.
15鈥�16 maja 2026 Instytut Filozofii U艁, aula im. Iji Lazari-Paw艂owskiej (3 pi臋tro)
Termin nadsy艂ania abstrakt贸w: 24 kwietnia
