Opis zadania
W 2013 roku w zlewni rzeki Bzury na terenie 艁odzi zastosowano biotechnologiczne rozwi膮zania, kt贸rych efektem biologicznym by艂o podniesienie potencja艂u ekologicznego rzeki oraz trzech usytu艂owanych na niej zbiornik贸w rekreacyjnych, za艣 efektem spo艂eczno-ekonomicznym by艂o zwi臋kszenie potencja艂u rekreacyjnego Artur贸wka przy jednoczesnym zachowaniu zasad zr贸wnowa偶onego rozwoju. Zosta艂y one zrealizowane w ramach projektu finansowanego ze 艣rodk贸w UE pt.: 鈥濫kohydrologiczna rekultywacja zbiornik贸w rekreacyjnych w Artur贸wku (艁贸d藕) jako modelowe podej艣cie do rekultywacji zbiornik贸w miejskich鈥� (EH-REK, LIFE08 ENV/PL/000517). Projekt by艂 finansowany z programu LIFE+ Polityka i Zarz膮dzanie w zakresie 艣rodowiska, a cz臋艣膰 wk艂adu w艂asnego beneficjent贸w stanowi艂a dotacja przyznana przez WFO艢iGW w 艁odzi.
W ci膮gu dwunastu lat od przeprowadzenia rekultywacji zbiornik贸w rekreacyjnych w Artur贸wku, obserwowano intensywne u偶ytkowanie (w tym rekreacyjne) kompleksu Artur贸wek oraz coraz bardziej dotkliwe dla ekosystem贸w wodnych skutki zmiany klimatu, tj. wzrost temperatury i pog艂臋biaj膮ce si臋 zaburzenia cyklu hydrologicznego w postaci nawalnych opad贸w i d艂ugotrwa艂ych okres贸w suszy, czego efektem w ostatnich latach by艂 zanik przep艂ywu w贸d w rzece zasilaj膮cej zbiorniki. Czynniki te mog膮 istotnie wp艂ywa膰 na efektywno艣膰 zastosowanych rozwi膮za艅 i tym samym, na jako艣膰 w贸d zbiornik贸w w Artur贸wku. Ewaluacja aktualnego potencja艂u ekologicznego zbiornik贸w w Artur贸wku mo偶liwa jest jedynie na podstawie specjalistycznych bada艅 naukowych. Celem niniejszego projektu jest optymalizacja istniej膮cych rozwi膮za艅 biotechnologicznych i ocena wp艂ywu obserwowanych zmian temperatury, opad贸w i sposobu u偶ytkowania grunt贸w na interakcje w贸d powierzchniowych i gruntowych oraz ich konsekwencji dla jako艣ci wody w zbiornikach. Szczeg贸艂owe badania s膮 niezb臋dne do opracowania 艣rodk贸w adaptacyjnych i przywr贸cenia us艂ug ekosystemowych oraz odporno艣ci na zmiany klimatu. Jest to r贸wnie偶 klucz do wspierania zarz膮dc贸w miast za pomoc膮 aktualnych protoko艂贸w utrzymania wra偶liwych na zmiany klimatu.
Realizowane zadanie b臋dzie mia艂o na celu osi膮gni臋cie nast臋puj膮cych efekt贸w ekologicznych:
-
Popraw臋 bilansu wodnego poprzez retencj臋 wody w krajobrazie oraz ograniczenie fal powodziowych w rzekach
-
Popraw臋 jako艣ci w贸d zbiornik贸w rekreacyjnych, a tym samym stabilizacj臋 struktury troficznej zbiornik贸w wodnych, co zwi臋ksza ich odporno艣膰 na stres antropogeniczny
-
Zwi臋kszenie r贸偶norodno艣ci biologicznej w badanych ekosystemach wodnych poprzez zwi臋kszenie dost臋pno艣ci miejsc siedliskowych (kryj贸wki, miejsca 偶erowania i rozrodu) dla gatunk贸w ptak贸w, ryb i bezkr臋gowc贸w, w tym zooplanktonowych filtrator贸w
-
Podniesienie warto艣ci przyrodniczej, krajobrazowej i rekreacyjnej kompleksu Artur贸wek
Wydzia艂 Biologii i Ochrony 艢rodowiska Uniwersytetu 艁贸dzkiego zawar艂 porozumienie o wsp贸艂pracy z Urz臋dem Miasta 艁odzi w obszarze bada艅, edukacji i wdro偶e艅 dla w/w zadania. Zgodnie z ustaleniami stron, Urz膮d Miasta 艁odzi zobowi膮za艂 si臋 w miar臋 pojawiaj膮cych si臋 mo偶liwo艣ci bud偶etowych do realizacji zada艅 zwi膮zanych z modernizacj膮 i usprawnieniem pracy system贸w biofiltracyjnych skonstruowanych na rzece Bzurze w obszarze Artur贸wka poprzez zastosowanie rozwi膮za艅 zaproponowanych w oparciu o wykonane przez Wydzia艂 BiO艢 w ramach projektu badania eksperymentalne w celu skutecznej redukcji dop艂ywu zanieczyszcze艅 z obszaru miasta do ekosystem贸w wodnych.
Tekst: dr hab. Adrianna Wojtal-Frankiewicz, prof. U艁 (Katedra UNESCO Ekohydrologii i Ekologii Stosowanej, Wydzia艂 Biologii i Ochrony 艢rodowiska U艁)
Redakcja i grafika: Mateusz Kowalski (Centrum Promocji, Wydzia艂 Biologii i Ochrony 艢rodowiska U艁)