Zesp贸艂 Turnera to zesp贸艂 wad wrodzonych, kt贸re kszta艂tuj膮 si臋 w oparciu o wad臋 genetyczn膮, zwi膮zan膮 z chromosomami p艂ciowymi. Fenotyp (czyli, zesp贸艂 cech organizmu) kobiet z ZT charakteryzuj膮 - niski wzrost, pierwotna niewydolno艣膰 jajnik贸w lub ich ca艂kowity brak, co zwykle prowadzi do bezp艂odno艣ci, zaburzenia rozwoju seksualnego, specyficzne wady anatomiczne (p艂etwiasta szyja, szeroka klatka piersiowa) oraz charakterystyczny profil neuropoznawczy, kt贸ry najcz臋艣ciej nie obejmuje niepe艂nosprawno艣ci intelektualnej, ale przejawia si臋 zaburzeniami w funkcjonowaniu spo艂ecznym, przede wszystkim w budowaniu i utrzymywaniu relacji interpersonalnych, w szczeg贸lno艣ci mi臋dzyp艂ciowych. Terapia polega na leczeniu hormonem wzrostu i hormonami p艂ciowymi (HTZ).
Zesp贸艂 Turnera (ZT) niesie konsekwencje dla kobiet nie tylko w wymiarze biologicznym, ale tak偶e psychospo艂ecznym - zmiany wygl膮du dorastaj膮cego cia艂a, czy m艂odzie艅czy wygl膮d doros艂ych kobiet to jeden z podstawowych czynnik贸w wykluczenia spo艂ecznego.
- U nastolatek z ZT proces pokwitania nie nast臋puje samoistnie, ale jest inicjowany sztucznie. Obserwuj膮 wi臋c one zmiany w wygl膮dzie cia艂a r贸wie艣niczek i brak takich zmian w swoim ciele, co powoduje poczucie odmienno艣ci i stopniowe wycofanie si臋 z grupy. Z drugiej strony r贸wie艣nicy obserwuj膮 odmienno艣膰 cielesn膮 dziewcz膮t z ZT, co prowadzi do ich stopniowego wykluczenia z grupy. Podobne do艣wiadczenia odmienno艣ci spo艂ecznej prze偶ywaj膮 doros艂e kobiety z ZT. W ich przypadku m艂odzie艅czy wygl膮d, niski wzrost czy ma艂e piersi s膮 podstaw膮 do ich b艂臋dnej identyfikacji jako dzieci i w konsekwencji postrzegania jako niedojrza艂ych i nieodpowiednich do wej艣cia w zwi膮zek m臋sko-damski. Cz臋艣ciej jednak uwa偶aj膮 one siebie za pe艂noprawnych cz艂onk贸w spo艂ecze艅stwa i upatruj膮 藕r贸de艂 alienacji spo艂ecznej w postrzeganiu ich osoby przez pryzmat ich cia艂a - wyja艣nia prof. dr hab. Kamila Ciepiela, kierownik projektu.
I dodaje:
- Badanie ma na celu j臋zykowe poznanie zagadnienia konstruowania to偶samo艣ci osobistej i spo艂ecznej przez kobiety z zespo艂em Turnera (ZT). Analizie b臋d膮 podlega膰 narracje konwersacyjne uzyskane drog膮 wywiadu z kobietami z zespo艂em Turnera.
Profesor Ciepiela do swoich bada艅 wykorzystuje analiz臋 narracji - metod臋 zaproponowan膮 przez Michaela Bamberga, wed艂ug kt贸rej spos贸b ulokowania bohater贸w i relacje pomi臋dzy nimi w fabule opowiadania pozwalaj膮 na wnioskowanie o ich pozycji i to偶samo艣ci przeniesionej w rzeczywiste konteksty spo艂eczne. Ulokowanie bohater贸w i relacje fabularne nast臋pnie mo偶na efektywnie zbada膰, pod wzgl臋dem j臋zykowym.
- Dotychczasowe opracowania naukowe pomija艂y ten aspekt. Dlatego mo偶e to stanowi膰 nie tylko uzupe艂nienie dotychczasowych bada艅, ale tak偶e uwidoczni膰 te aspekty funkcjonowania psychospo艂ecznego kobiet z ZT, kt贸re pozostawa艂y do tej pory ukryte, a kt贸rych odkrycie i uwzgl臋dnienie w terapii mo偶e przyczyni膰 si臋 do poprawy jako艣ci ich 偶ycia - komentuje profesor.
Projekt "Analiza narracji konwersacyjnej jako metoda badania to偶samo艣ci spo艂ecznej kobiet z zespo艂em Turnera", realizowany jest w ramach konkursu "Niepe艂nosprawno艣膰 w naukach humanistycznych" organizowanego przez Pa艅stwowy Fundusz Rehabilitacji Os贸b Niepe艂nosprawnych. PFRON sfinansuje jeszcze trzy inne projekty z Uniwersytetu 艁贸dzkiego.
Uniwersytet 艁贸dzki to najwi臋ksza uczelnia badawcza w centralnej Polsce. Jej misj膮 jest kszta艂cenie wysokiej klasy naukowc贸w i specjalist贸w w wielu dziedzinach humanistyki, nauk spo艂ecznych i 艣cis艂ych. U艁 wsp贸艂pracuje z biznesem, zar贸wno na poziomie kadrowym, zapewniaj膮c wykwalifikowanych pracownik贸w, jak i naukowym, oferuj膮c swoje know-how przedsi臋biorstwom z r贸偶nych ga艂臋zi gospodarki. Uniwersytet 艁贸dzki jest uczelni膮 otwart膮 na 艣wiat - wci膮偶 ro艣nie liczba ucz膮cych si臋 tutaj student贸w z zagranicy, a polscy studenci, dzi臋ki programom wymiany, poznaj膮 Europ臋, Azj臋, wyje偶d偶aj膮 za Ocean. Uniwersytet jest cz臋艣ci膮 艁odzi, dzia艂a wsp贸lnie z 艂odzianami i dla 艂odzian, anga偶uj膮c si臋 w wiele projekt贸w spo艂eczno-kulturalnych.
Zobacz nasze projekty naukowe na
Tekst: prof. dr hab. Kamila Ciepiela, Wydzia艂 Filologiczny Uniwersytetu 艁贸dzkiego
Redakcja: Centrum Promocji U艁