Wydanie II
W latach 60. i 70. cz艂owiek siedzia艂 w domu i albo pi艂 w贸dk臋 albo my艣la艂. By艂 czas na my艣lenie, bo nie by艂o co robi膰. Francuz, Niemiec czy Amerykanin ci膮gle pracowa艂, a ten si臋 nudzi艂. Wobec tego robi艂 konkursy.
W ten 偶artobliwy spos贸b architekt Stefan M眉ller opisywa艂 genez臋 mi臋dzynarodowych sukces贸w polskich projektant贸w. Czy rzeczywi艣cie szarzyzna peerelowskiej codzienno艣ci zmusza艂a do ucieczki w sfer臋 wyobra藕ni, a fantastyczne wizje nowoczesnych budynk贸w mia艂y by膰 odskoczni膮 od projektowania nudnych osiedli z wielkiej p艂yty? A mo偶e to zas艂uga organizacji wielobran偶owych biur projekt贸w i doskona艂ej edukacji, jak膮 m艂odzi polscy projektanci odebrali od starych mistrz贸w?
By spr贸bowa膰 odpowiedzie膰 na te pytania i wiele innych, autor postanowi艂 ws艂ucha膰 si臋 w g艂osy wybitnych architekt贸w dzia艂aj膮cych w latach 1945鈥1989. Kilkadziesi膮t wywiad贸w, setki anegdot, r贸偶ne stanowiska i wybory 鈥 to wszystko tworzy rozproszon膮 struktur臋 ksi膮偶ki S艂owo architekta. Opowie艣ci o architekturze Polski Ludowej. Mnogo艣膰 osobistych narracji i wspomnie艅 uk艂ada si臋 tu w wielowarstwowy obraz, w kt贸rym poj臋cie 鈥瀙rawdy鈥 stale podlega negocjacjom. Zamiast jednej, wiod膮cej 艣cie偶ki interpretacyjnej autor przedstawia wielo艣膰 r贸wnoprawnych, indywidualnych mikrohistorii 鈥 fascynuj膮cych i niejednoznacznych jak architektura tamtych czas贸w.
![]() |
Redaktor: Przemys艂aw Owczarek, Krystyna Radziszewska
Ksi膮偶ka jest po艣wi臋cona literackiej kulturze popularnej kszta艂tuj膮cej si臋 w 艁odzi 鈥 mie艣cie, kt贸re prze偶y艂o gwa艂town膮 transformacj臋 z sennej osady w wielki o艣rodek przemys艂u w艂贸kienniczego. Publikacja sk艂ada si臋 z dw贸ch zasadniczych cz臋艣ci. W pierwszej badacze opisuj膮 obszary tw贸rczo艣ci literackiej rzadko odwiedzane przez literaturoznawc贸w czy kulturoznawc贸w: pie艣ni i piosenki funkcjonuj膮ce w 艣rodowisku robotniczym w ca艂ej ich r贸偶norodno艣ci gatunkowej i tematycznej; literatur臋 brukow膮 (na przyk艂adzie kuplet贸w) skierowan膮 do masowego, s艂abo wykszta艂conego odbiorcy i egzystuj膮c膮 na obrze偶ach literatury 鈥瀢ysokiej鈥; popularn膮 literatur臋 humorystyczn膮 i satyryczn膮, kt贸rej 艁贸d藕 sta艂a si臋 w okresie mi臋dzywojennym wa偶nym o艣rodkiem wydawniczym; gatunki kultury masowej rodz膮ce si臋 w dwudziestoleciu mi臋dzywojennym 鈥 odcinkow膮 powie艣膰 popularn膮 oraz 鈥瀐istoryjki obrazkowe鈥, czyli zacz膮tki komiksu pojawiaj膮ce si臋 na 艂amach 鈥濫xpressu Wieczornego Ilustrowanego鈥; a na zako艅czenie tej cz臋艣ci 鈥 teksty reklamowe. Druga cz臋艣膰 ksi膮偶ki to antologia przybli偶aj膮ca 艣wiat tekst贸w funkcjonuj膮cych w 艂贸dzkiej kulturze popularnej. Jej poszczeg贸lne dzia艂y odpowiadaj膮 artyku艂om z cz臋艣ci pierwszej i stanowi膮 uzupe艂nienie badawczych opis贸w i rozpozna艅. Nie d膮偶y ona do kompletno艣ci czy nawet reprezentatywno艣ci, ale ma jedynie dawa膰 wyobra偶enie o bogactwie zjawisk literackich i z pogranicza literatury, kt贸re wsp贸艂tworzy艂y kultur臋 popularn膮 wielkomiejskiej 艁odzi.
|
|
W艂odzimierz Kirchner
Oprac. Jadwiga Goniewicz i Dorota Samborska-Kuku膰 przy wsp贸艂pracy z Hann膮 Kirchner
Kirchner jest w pe艂ni 艣wiadom formy, po kt贸r膮 si臋ga, ods艂ania wi臋c z rozmys艂em formowanie si臋 koncepcji, rozwa偶a celowo艣膰 i kierunek reminiscencji, pokazuje specyficzny proces tw贸rczy: meandry i transfery pami臋ci oraz korzy艣ci, jakie p艂yn膮 dla niego z uzewn臋trzniania w艂asnych my艣li 鈥 tera藕niejszych i odtwarzanych. [鈥 脫w s艂ynny Lejeune鈥檕wski 鈥瀙akt autobiograficzny鈥 zawierany jest w pe艂ni intencjonalnie i b臋dzie realizowany przez Kirchnera bez nadmiernej, zniekszta艂caj膮cej przesz艂o艣膰 autokreacji, a taka przecie偶 by艂a mo偶liwa, rzecz powstawa艂a bowiem nie sibi soli, ale na zam贸wienie, do druku 鈥 jako uwarunkowany politycznie przyk艂ad dziej贸w ksi臋dza鈥揳postaty.
prof. dr hab. Dorota Samborska-Kuku膰 (wyimek ze wst臋pu)
![]() |
Tadeusz Markowski, Dominik Drzazga
W polskiej literaturze naukowej brakuje kompleksowego opracowania eksperckiego po艣wi臋conego systemowemu uj臋ciu zagadnie艅 integracji planowania. Ksi膮偶ki o tematyce planowania przestrzennego i planowania rozwoju, uj臋te w kontek艣cie geografii spo艂eczno-ekonomicznej, gospodarki przestrzennej, urbanistyki czy nauk prawnych i administracji, koncentrowa艂y si臋 na diagnozie problem贸w w planowaniu publicznym, a je偶eli formu艂owa艂y pewne wytyczne 鈥 to tylko natury og贸lnej.
Niniejsz膮 monografi臋 po艣wi臋cono wymiarowi instytucjonalnemu planowania, rozumianemu jako zbi贸r procedur wewn膮trz organizacji, kt贸r膮 jest pa艅stwo. Procedury te powinny stanowi膰 sp贸jn膮, uzupe艂niaj膮c膮 si臋 ca艂o艣膰 nastawion膮 na zwi臋kszanie skuteczno艣ci interwencji publicznej w sferze regulowania sposob贸w u偶ytkowania przestrzeni, a poprzez to 鈥 podniesienie sprawno艣ci prowadzenia polityki rozwoju. Planowanie przestrzenne stanowi bowiem niezwykle istotny instrument polityki rozwoju pa艅stwa. Z tego powodu dyskusja i prace konceptualne zmierzaj膮ce do jego usprawnienia, w tym doskonalenia procedur, s膮 bardzo aktualne, maj膮c na uwadze pog艂臋biaj膮cy si臋 chaos w zagospodarowaniu przestrzennym kraju.
![]() |
Katarzyna Kalinowska, Katarzyna Ku艂akowska, Emilia Zimnica-Kuzio艂a, Ewelina Wejbert-W膮siewicz
碍蝉颈膮偶办补&苍产蝉辫;Teatr bliskiego kontaktu. Studia przypadk贸w grup teatralnych wype艂nia luk臋 na polskim rynku wydawniczym dotycz膮c膮 aktuali贸w rodzimego teatru niezale偶nego (i socjologii teatru w og贸le). Pomimo 偶e Teatr W臋gajty, Stowarzyszenie Teatralne Chorea i Teatr Szwalnia wyrastaj膮 z poniek膮d ju偶 鈥瀔lasycyzuj膮cego si臋鈥 idiomu stworzonego przez Jerzego Grotowskiego i czerpi膮 w spos贸b przemo偶ny z kontrkulturowego etosu lat 60., stanowi膮 wci膮偶 aktualn膮 i nader 偶yw膮 antytez臋 wobec teatru mieszcza艅skiego i 鈥 co Autorki wykazuj膮 w spos贸b dobitny 鈥 tw贸rczo wp艂ywaj膮 na tkank臋 lokalnych spo艂eczno艣ci, buduj膮c (wci膮偶) now膮 wra偶liwo艣膰 i warto艣ci. Niew膮tpliw膮 zalet膮 tekstu jest jego komparatystyczny charakter. Autorki precyzyjnie wskazuj膮 na konfiguracj臋 cech buduj膮cych spo艂eczn膮 struktur臋, etos i habitus poszczeg贸lnych grup, mniej lub bardziej 鈥瀝ezonuj膮cych鈥 ze 艣wiatem spo艂ecznym, sformalizowanych, inkluzywnych, opartych na idei 鈥瀙lemienno艣ci鈥.
Dr hab. Ma艂gorzata St臋pnik, prof. UMCS
![]() |
Peter K. Smith, T艂um. Katarzyna Piszczek
Dlaczego dzieci staj膮 si臋 cz臋艣ci膮 zjawiska, jakim jest prze艣ladowanie? Czy cyberprzemoc r贸偶ni si臋 od tradycyjnego prze艣ladowania? W jaki spos贸b mo偶na zapobiega膰 prze艣ladowaniu w szkole?
W Psychologii prze艣ladowa艅 w szkole zg艂臋biamy, czym jest prze艣ladowanie i jakie czynniki prowadz膮 do tego, 偶e dzieci wchodz膮 w role prze艣ladowc贸w, ofiar, obro艅c贸w, 艣wiadk贸w czy te偶 nawet kombinacje tych r贸l. Ksi膮偶ka zawiera om贸wienie strategii zapobiegawczych zmniejszaj膮cych prawdopodobie艅stwo wyst膮pienia prze艣ladowania w szkole, a tak偶e przegl膮d dzia艂a艅, jakie plac贸wka mo偶e podj膮膰, je艣li b臋d膮 w niej mia艂y miejsce incydenty zwi膮zane z prze艣ladowaniem.
Prze艣ladowanie ma daleko id膮ce konsekwencje, a jego skutki s膮 czasami tragiczne, wi臋c niezb臋dne jest zrozumienie, dlaczego i w jaki spos贸b do niego dochodzi. Psychologia prze艣ladowa艅 w szkole umo偶liwia poszerzenie wiedzy na ten temat w celu podejmowania efektywnych interwencji.
![]() |





