91桃色

Rozpocz臋ta w 2014 r. przez historyk贸w z U艁 (prof. Rafa艂a Stobieckiego i dr hab. S艂awomira M. Nowinowskiego, prof. U艁) wsp贸艂praca ze Stowarzyszeniem Instytut Literacki KULTURA zosta艂a sformalizowana w 2020 r. Umow臋 o wsp贸艂pracy zawarli w czerwcu 2020 roku 贸wczesny Rektor U艁 prof. Antoni R贸偶alski i Prezes Stowarzyszenia ILK Anna Bernhardt. Kooperacja 鈥� w my艣l podpisanego dokumentu - polega膰 ma na podejmowaniu wsp贸lnych przedsi臋wzi臋膰 naukowych (pozyskiwaniu grant贸w badawczych, przeprowadzaniu kwerend archiwalnych, organizowaniu sympozj贸w i konferencji) oraz edukacyjnych (urz膮dzaniu odczyt贸w, wystaw i prezentacji).

Uniwersytet 艁贸dzki by艂 pierwsz膮 uczelni膮, kt贸ra zawar艂a z Stowarzyszeniem ILK porozumienie o wsp贸艂pracy. U艂atwi艂o ono naukowcom z U艁 (tak偶e najm艂odszej generacji) m.in. prowadzenie bada艅 w Maisons-Laffitte. 

Kolejnym etapem pog艂臋biania wsp贸艂pracy pomi臋dzy obiema instytucjami by艂o podpisanie w Pary偶u listu intencyjnego przez Rektor Uniwersytetu 艁贸dzkiego prof. El偶biet臋 呕膮dzi艅sk膮 oraz prezes Instytutu Literackiego Kultura Ann臋 Bernhardt. 

W ramach wsp贸艂pracy uruchomiona zosta艂a seria wydawnicza  鈥炩�︹��, a we wrze艣niu 2022 roku decyzj膮 贸wczesnej Rektor Uniwersytetu 艁贸dzkiego prof. dr hab. El偶biety 呕膮dzi艅skiej na Uniwersytecie 艁贸dzkim zosta艂a utworzona og贸lnouczelniana jednostka badawcza Centrum Jerzego Giedroycia. 

Na pytanie 鈥濩o nale偶y zrobi膰 z intelektualnym dziedzictwem Instytutu Literackiego w Pary偶u?鈥� mo偶na udzieli膰 dw贸ch odpowiedzi:

- znale藕膰 dla niego godne miejsce w pilnie strze偶onym skarbcu pami膮tek narodowych;

- uczyni膰 z niego przedmiot bada艅 naukowych oraz 藕r贸d艂o inspiracji w refleksji nad przysz艂o艣ci膮 Europy 艢rodkowo-Wschodniej.

W obliczu odrodzenia imperializmu rosyjskiego, zagra偶aj膮cego w pierwszym rz臋dzie suwerenno艣ci pa艅stw regionu, wskazanie, kt贸ra z nich jest w艂a艣ciwa, wydaje si臋 oczywiste. Nie nale偶y wszak偶e zapomina膰, jak wiele pracy nale偶y jeszcze wykona膰, aby poziom zrozumienia i wsp贸艂dzia艂ania narod贸w Europy 艢rodkowo-Wschodniej mo偶na by艂o uzna膰 za satysfakcjonuj膮cy.

Do zada艅 Centrum nale偶y: 

- inicjowanie oraz prowadzenie studi贸w nad dorobkiem intelektualnym Instytutu Literackiego w Pary偶u;

- kontynuowanie krytycznej refleksji nad przesz艂o艣ci膮, tera藕niejszo艣ci膮 i przysz艂o艣ci膮 Europy 艢rodkowo-Wschodniej zapocz膮tkowanej na 艂amach paryskiej 鈥濳ultury鈥�;

- przygotowywanie opracowa艅 i analiz zjawisk spo艂eczno-gospodarczych i politycznych wyst臋puj膮cych wsp贸艂cze艣nie w Europie 艢rodkowo-Wschodniej;

- upowszechnianie i popularyzowanie wiedzy o dokonaniach 艣rodowiska skupionego wok贸艂 Jerzego Giedroycia oraz dorobku cywilizacyjnym narod贸w Europy 艢rodkowo-Wschodniej i stoj膮cych przed nimi wyzwaniach.

prof. S艂awomir M. Nowinowski - kierownik Centrum

prof. Rafa艂 Stobiecki 

dr Aleksandra Sylburska 

 

dr Milena Przybysz-Gralewska 

Aktualnie w Centrum realizowany jest projekt Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki: Jerzy Giedroyc i emigranci.

Dotychczasowym efektem prowadzonych prac by艂o wydanie tomu: . Antologia tekst贸w po艣wi臋conych emigracji polskiej po 1945 r. opublikowanych na 艂amach 鈥濳ultury鈥� pod red. prof. Rafa艂a Stobieckiego, dr Aleksandry Sylburskiej i mgr J臋drzeja Bo艅czaka.

 

 

Poni偶ej nagranie, w kt贸rym prof. Marek Radziwon rozmawia z redaktorami tomu:

W latach 2014-2018 cz艂onkowie Centrum Jerzego Giedroycia realizowali projekt Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki 鈥濲erzy Giedroy膰, historycy i 艣wiadkowie historii鈥�. 

Wynikiem prowadzonych prac by艂o ukazanie si臋 z鈥痓adaczami przesz艂o艣ci i鈥痡ej bohaterami. 

Publikacja doczeka艂a si臋 bardzo pozytywnych recenzji i nagr贸d:

• 鈥�nagroda KLIO przyznana w kategorii edytorskiej przez Porozumienie Wydawc贸w Ksi膮偶ki Historycznej
• III nagroda w IX edycji konkursu 鈥濻tudi贸w 殴r贸d艂oznawczych" im. Stefana K. Kuczy艅skiego
• nagroda MEiN za znacz膮ce osi膮gni臋cia w zakresie dzia艂alno艣ci naukowej
•  

Redaktorzy tomu - prof. Rafa艂 Stobiecki i prof. S艂awomir M. Nowinowski. 殴r贸d艂o: WU艁.

 

Trzytomowa edycja "禄Mam na Pana nowy zamach鈥β� Wyb贸r korespondencji Jerzego Giedroycia z historykami i 艣wiadkami historii 1946-2000" to unikalne dokonanie naukowe i wydawnicze. Sk艂ada si臋 na ni膮 przesz艂o 2,5 tys. niepublikowanych dotychczas list贸w z Archiwum Instytutu Literackiego w Pary偶u, kt贸re Jerzy Giedroyc wymienia艂 z historykami i 艣wiadkami historii. Zawieraj膮 one nie tylko poufne glosy do historiograficznych debat toczonych na 艂amach "Kultury" i "Zeszyt贸w Historycznych". Odnale藕膰 w nich mo偶na r贸wnie偶 wiele nieznanych, a nawet sensacyjnych informacji o dzia艂alno艣ci krajowych i emigracyjnych plac贸wek naukowych, warunkach 偶ycia i specyfice pracy dziejopisarzy oraz 艣wiadk贸w historii na obczy藕nie, wreszcie kulisach wydarze艅 politycznych, spo艂ecznych i kulturalnych, kt贸rych jedni i drudzy byli uczestnikami. - zaznaczaj膮 redaktorzy publikacji.

O wyborze list贸w decydowa艂o kilka czynnik贸w: ranga korespondent贸w, charakter ich relacji z redaktorem "Kultury" oraz wk艂ad, jaki wnie艣li w dorobek historiograficzny Instytutu Literackiego w Pary偶u. Ogromne znaczenie mia艂y tak偶e zawarto艣膰 merytoryczna i walory literackie list贸w.

Opublikowane listy u艂atwiaj膮 sporz膮dzenie charakterystyk wielu 偶yj膮cych w kraju i na obczy藕nie intelektualist贸w polskich. Wnosz膮 r贸wnie偶 nowe elementy do portretu redaktora 鈥�Kultury". W ich 艣wietle jawi si臋 on jako przenikliwy obserwator bada艅 nad przesz艂o艣ci膮 Polski i Europy 艢rodkowo-Wschodniej, inspirator wielu 艣mia艂ych przedsi臋wzi臋膰 naukowych i edytorskich, dyskretny opiekun znajduj膮cych si臋 w potrzebie historyk贸w i 艣wiadk贸w historii.

Redaktor paryskiej 鈥�Kultury" pasjonowa艂 si臋 histori膮 na r贸wni z polityk膮. Przez ponad p贸艂 wieku konsekwentnie realizowa艂 w艂asn膮 polityk臋 historyczn膮. By艂 niezwykle krytyczny wobec historycznego imaginarium Polak贸w. Dlatego niestrudzenie d膮偶y艂 do uwolnienia refleksji nad rodzim膮 przesz艂o艣ci膮 od wszelkich tabu. Wierzy艂, 偶e osadzenie dziej贸w Polski w szerokim europejskim kontek艣cie u艂atwi Polakom rozstanie si臋 z romantycznymi miazmatami i przyswojenie twardych zasad Realpolitik.

Tre艣膰 publikacji ukazuje, 偶e Giedroyc 艂膮czy艂 trze藕wo艣膰 refleksji z niezwyk艂膮 przenikliwo艣ci膮 i b艂yskotliwo艣ci膮 obserwacji. Wiele tez zawartych w opublikowanej korespondencji jest wci膮偶 aktualnych, co powinno sk艂ania膰 do refleksji nad narodow膮 mitologi膮 Polak贸w.

 

Poni偶ej zapis rozmowy prof. S艂awomira M. Nowinowskiego i prof. Rafa艂a Stobieckiego o pracy nad projektem.

 

Zamieszczamy r贸wnie偶 zapis spotkania zorganizowanego 5 marca 2021 r. przez portal z udzia艂em redaktor贸w: prof. Rafa艂a Stobieckiego i prof. S艂awomira M. Nowinowskiego, prof. Jana Pomorskiego, prof. Miros艂awa Filipowicza oraz prof. S艂awomira 艁ukasiewicza.

• Rozmowy o 鈥�Kulturze"  edycje: 2022-2026

• Dorobek intelektualny Instytutu Literackiego w Pary偶u - kwiecie艅 2026

• Sympozjum Klio po przej艣ciach - grudzie艅 2023

• Debaty o Polsce Ludowej  - listopad 2023

• Warsztaty historyczne  - maj-czerwiec 2023

• Rozmowy z J贸zefem Czapskim - spotkanie z Piotrem K艂oczowskim luty 2023

W serii ukaza艂y si臋:

• Antologia tekst贸w opublikowanych na 艂amach periodyk贸w Instytutu Literackiego w Pary偶u, red. R. Stobiecki, S. M. Nowinowski, A. Brzezi艅ska, M. Przybysz, 艁贸诲藕鈥揚ary偶 2015.
• Wyb贸r korespondencji Jerzego Giedroycia z historykami i 艣wiadkami historii 1946鈥�2000, t. 1, red. R. Stobiecki, S. M. Nowinowski, A. Brzezi艅ska, M. Przybysz-Gralewska, 艁贸诲藕鈥揚ary偶 2019.
• Wyb贸r korespondencji Jerzego Giedroycia z historykami i 艣wiadkami historii 1946鈥�2000, t. 2, red. R. Stobiecki, S. M. Nowinowski, A. Brzezi艅ska, M. Przybysz-Gralewska, 艁贸诲藕鈥揚ary偶 2019.
• Wyb贸r korespondencji Jerzego Giedroycia z historykami i 艣wiadkami historii 1946鈥�2000, t. 3, red. R. Stobiecki, S. M. Nowinowski, A. Brzezi艅ska, M. Przybysz-Gralewska, 艁贸诲藕鈥揚ary偶 2019. 

Seria  

• A. Cio艂kosz, 鈥�鈥�, oprac. S. M. Nowinowski, R. Stobiecki, 艁贸诲藕鈥揚ary偶 2021.
• . Antologia tekst贸w po艣wi臋conych emigracji polskiej po 1945 r. opublikowanych na 艂amach 鈥濳ultury鈥�, red. R. Stobiecki, A. Sylburska, J. Bo艅czak, 艁贸诲藕 2024.
• R. Stobiecki, 艁贸诲藕 2025.
• red. S. M. Nowinowski, K. 艁abno-Hajduk, 艁贸诲藕 2026.