Polska na pogodowym skrzy偶owaniu
Sk膮d bior膮 si臋 przej艣cia od pot臋偶nych upa艂贸w do ch艂odu, burz i intensywnych opad贸w?
Polska po艂o偶ona jest w strefie klimatu umiarkowanego przej艣ciowego, gdzie naprzemiennie nap艂ywaj膮 masy powietrza o r贸偶nych w艂a艣ciwo艣ciach
鈥� wyja艣nia mgr Jan G贸rowski.
Nad nasz kraj dociera zar贸wno wilgotne powietrze oceaniczne, jak i suche powietrze kontynentalne. Okresowo nap艂ywaj膮 te偶 gor膮ce masy zwrotnikowe albo ch艂odne arktyczne. W艂a艣nie dlatego pogoda potrafi zmieni膰 si臋 w ci膮gu kilku dni, a czasem nawet godzin.
Ostatni膮 fal臋 upa艂贸w wzmocni艂a tak zwana blokada omega 鈥� zablokowany uk艂ad wysokiego ci艣nienia utrzymuj膮cy si臋 nad Europ膮.
Wy偶 sprzyja艂 d艂ugotrwa艂emu nap艂ywowi gor膮cego powietrza zwrotnikowego nad Europ臋, co doprowadzi艂o do wzrostu temperatury
鈥� m贸wi naukowiec.
Dlatego kiedy blokada ust膮pi艂a, do Polski wkroczy艂 ch艂odny front, przynosz膮c och艂odzenie, burze i intensywne opady.
Lato cieplejsze o ponad dwa stopnie
Czy takie skrajno艣ci s膮 skutkiem zmian klimatu?
Pojedyncza fala upa艂u mo偶e wynika膰 z aktualnej sytuacji atmosferycznej. Nie mo偶na jednak ignorowa膰 obserwowanego d艂ugotrwa艂ego wzrostu temperatury.
Sama 艣rednia temperatura powietrza w lecie wzros艂a w Polsce o ponad 2 掳C w ci膮gu ostatnich 60 lat. Trudno wi臋c nie zauwa偶y膰 relacji pomi臋dzy tymi zjawiskami
鈥� podkre艣la G贸rowski.
Coraz cz臋艣ciej wyst臋puj膮 fale upa艂贸w, podczas kt贸rych temperatura maksymalna przekracza 30 掳C, oraz noce tropikalne, gdy temperatura nie spada poni偶ej 20 掳C. Szczeg贸lnie nietypowe by艂o pojawienie si臋 bardzo wysokiej temperatury ju偶 pod koniec czerwca, cho膰 najcieplejszym okresem lata jest w Polsce zazwyczaj pocz膮tek sierpnia.
Dosz艂o w ko艅cu do pobicia rekord贸w temperatury maksymalnej na wielu stacjach synoptycznych w Polsce
鈥� zaznacza meteorolog.
Dlaczego prognoza na wakacje zawodzi? Czy mo偶na ju偶 dzi艣 przewidzie膰 pogod臋 na ca艂y sierpniowy urlop?
Nie z dok艂adno艣ci膮 do konkretnego dnia, poniewa偶 jak wyja艣nia naukowiec, atmosfera jest uk艂adem bardzo dynamicznym, a nawet niewielkie b艂臋dy w okre艣leniu jej aktualnego stanu z czasem narastaj膮.
Im d艂u偶szy termin, tym wi臋ksza b臋dzie niepewno艣膰
鈥� t艂umaczy G贸rowski.
Prognozy sezonowe nie informuj膮, czy danego dnia b臋dzie pada膰. Pokazuj膮 jedynie prawdopodobie艅stwo, 偶e miesi膮c lub ca艂e lato oka偶膮 si臋 cieplejsze, ch艂odniejsze, bardziej suche albo bardziej wilgotne od wieloletniej normy.
Najwi臋ksz膮 sprawdzalno艣膰 maj膮 prognozy obejmuj膮ce okres do 72 godzin.
Sprawdzalno艣膰 tego typu prognoz mo偶e si臋ga膰 nawet 95%
鈥� wskazuje badacz.
Wi臋cej upa艂贸w, ulew i burz
Czy w kolejnych latach pogodowa hu艣tawka b臋dzie si臋 nasila膰?
Wed艂ug G贸rowskiego nale偶y liczy膰 si臋 z coraz cz臋stszym wyst臋powaniem zdarze艅 ekstremalnych. Badania prowadzone w o艣rodku 艂贸dzkim wskazuj膮 mi臋dzy innymi na mo偶liwy wzrost liczby fal upa艂贸w ko艅cz膮cych si臋 nawalnym deszczem i burzami. Oznacza to, 偶e coraz cz臋艣ciej mo偶emy do艣wiadcza膰 sytuacji, w kt贸rych po kilku dniach gor膮ca nast膮pi gwa艂towne za艂amanie pogody.
Czy czeka nas jeszcze 鈥瀙rawdziwe lato鈥�?
Na to pytanie nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Wszystko zale偶y r贸wnie偶 od tego, co uznamy za prawdziwie ciep艂e lato. Dla wielu os贸b temperatura z ko艅ca czerwca by艂a ju偶 zdecydowanie鈥� zbyt wysoka.
Trudno jest jednak powiedzie膰 co艣 wi臋cej poza zach臋t膮 do samodzielnego sprawdzania prognoz pogody, zw艂aszcza je艣li planujemy urlop czy wypoczynek
鈥� m贸wi G贸rowski.
Pogodowe skrajno艣ci uderzaj膮 w pola i miasta
Upa艂y, susza, grad oraz gwa艂towne opady maj膮 wp艂yw nie tylko na wakacyjne plany. Decyduj膮 tak偶e o kondycji ro艣lin i wysoko艣ci plon贸w. Niedob贸r deszczu po艂膮czony z wysok膮 temperatur膮 mo偶e prowadzi膰 do suszy i ogranicza膰 dost臋p upraw do wody. Nadmierne opady powoduj膮 natomiast podtopienia i utrudniaj膮 prowadzenie prac polowych.
Negatywne skutki widoczne s膮 r贸wnie偶 podczas gwa艂townych zjawisk pogodowych, takich jakich silne burze, grad czy intensywne opady, kt贸re potrafi膮 sia膰 zniszczenia na polach uprawnych i w sadach
鈥� podkre艣la badacz.
Skutki odczuwaj膮 tak偶e mieszka艅cy miast 鈥� zalane ulice, po艂amane drzewa, uszkodzone samochody oraz sparali偶owana komunikacja coraz cz臋艣ciej staj膮 si臋 cz臋艣ci膮 obrazu burzowego lata. Polskie wakacje nadal mog膮 przynosi膰 s艂o艅ce i wysok膮 temperatur臋, ale coraz trudniej oczekiwa膰 od nich spokoju i przewidywalno艣ci.
Materia艂: mgr Jan G贸rowski
Redakcja: Kacper Szczepaniak, Centrum Komunikacji Marki U艁