Na przestrzeni kilku ostatnich lat g?ówn? kwesti? definiuj?c? relacje Chiny-Filipiny jest spór na Morzu Po?udniowochińskim. Mimo tego, ?e Ferdinand Marcos Jr podj?? prób? za?agodzenia napi?? w relacjach dwustronnych zaraz na pocz?tku swojej prezydentury podczas swojej w Chinach w styczniu 2023 r., zaledwie miesi?c pó?niej dosz?o do pierwszego powa?nego w pobli?u p?ycizny Second Thomas, który uruchomi? proces gwa?townej eskalacji napi??. Fiasko rozmów deeskalacyjnych w Pekinie przyczyni?o si? do przyj?cia bardziej proaktywnej polityki przez rz?d w Manili. Jednym z jej elementów by?o wdro?enie tzw. , maj?cej na celu wykorzystanie kampanii informacyjnej do zdemaskowania agresywnych dzia?ań Chin na spornych obszarach Morza Po?udniowochińskiego realizowanych w tzw. szarej strefie, zdobycia poparcia dla filipińskich roszczeń na arenie mi?dzynarodowej, zwi?kszenia ?wiadomo?ci spo?ecznej wewn?trz kraju na temat aktualnej sytuacji na wodach wokó? Filipin, a tak?e przej?cia kontroli nad narracj? wokó? sporu. Cho? wdro?enie inicjatywy nie doprowadzi?o do liczby agresywnych dzia?ań Chin wobec filipińskich rybaków i państwowych agencji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo morskie, przyczyni?o si? jednak do powa?nych szkód wizerunkowych Chińskiej Republiki Ludowej (ChRL). Ostatnie dzia?ania chińskiej ambasady w Manili ?wiadcz? o tym, ?e Pekin postanowi? zwi?kszy? swoje zaanga?owanie nie tylko w domenie morskiej, ale równie? w domenie informacyjnej poprzez narzucanie w?asnej narracji w ramach tzw. (yúlùn zhàn, 舆论战), b?d?cej cz??ci? chińskiej doktryny (sānzhǒng zhàn fǎ, 三種戰法).
Przeciwdzia?anie inicjatywie transparentno?ci
Od czerwca 2022 r. chińska ambasada na Filipinach opublikowa?a niemal na platformach spo?eczno?ciowych po?wi?conych sytuacji na Morzu Po?udniowochińskim, za po?rednictwem których Chiny próbuj? podwa?y? dzia?ania filipińskiego rz?du na spornych obszarach tego akwenu, a tak?e zakwestionowa? normy prawa mi?dzynarodowego. Do wyra?nego zwi?kszenia aktywno?ci chińskiej placówki dosz?o wraz z obj?ciem stanowiska ambasadora ChRL na Filipinach przez 11 grudnia 2025 r. Przed końcem roku chińska placówka dyplomatyczna prowadzi?a raczej zrównowa?on? aktywno?? w mediach spo?eczno?ciowych. W odpowiedzi na incydent z 12 grudnia w pobli?u p?ycizny Sabina, podczas którego a dwa statki zosta?y uszkodzone po tym jaki jednostka chińskiej stra?y przybrze?nej u?y?a armatki wodnej, opublikowano z krytyk? o?wiadczenia Departamentu Stanu USA, wyra?aj?cego poparcie dla Filipin w obliczu agresywnych dzia?ań ze strony Chin. Przytoczono w nim g?ównie wypowied? chińskiego rzecznika ministerstwa spraw zagranicznych Guo Jiakuna.
Zast?pca rzecznika chińskiej ambasady w Manili Guo Wei równie? na incydent z końca grudnia 2025 r., w ramach którego chiński statek badawczy Tan Suo Er Hao zosta? wykryty w odleg?o?ci 19 mil morskich od wybrze?y prowincji Cagayan. Rzecznik filipińskiej stra?y przybrze?nej Jay Tarriela poinformowa?, ?e za?oga statku nie odpowiedzia?a na komunikaty radiowe samolotu filipińskiej stra?y przybrze?nej, monitoruj?cego jego aktywno??. Zgodnie z prawem mi?dzynarodowym chiński statek powinien uzyska? zgod? rz?du w Manili przed rozpocz?ciem dzia?ań na filipińskich wodach. Niemniej jednak chiński rzecznik stwierdzi?, ?e statek by? uprawniony do przep?ywu przez ten obszar w obr?bie mi?dzynarodowych szlaków morskich.
Ze zdecydowan? strony chińskiej spotka?a si? równie? publikacja raportu przygotowanego przez filipińsk? marynark? wojenn? na pocz?tku 2026 r., wed?ug którego obecno?? chińskich jednostek na spornych obszarach Morza Po?udniowochińskiego z 278 w 2024 r. do 447 w 2025 r. Wed?ug raportu najwi?cej jednostek nale?a?o do stra?y przybrze?nej oraz milicji morskiej i to w?a?nie one by?y odpowiedzialne za wi?kszo?? agresywnych dzia?ań. Natomiast okr?ty chińskiej marynarki wojennej zapewniaj? g?ównie wsparcie dzia?ań tych formacji poprzez odstraszanie i projekcj? si?y. Guo Wei zdecydowanie odrzuci? ustalenia ?tak zwanego raportu”, który jego zdaniem zawiera ?b??dne i stronnicze przekonania na temat Chin”, a tak?e ?oczernia chińskie dzia?ania militarne” oraz ?celowo wprowadza opini? publiczn? w b??d”. W oficjalnym strona chińska przypisa?a Filipinom bezpo?redni? odpowiedzialno?? za naruszanie stabilno?ci regionalnej oraz generowanie zagro?eń dla perspektyw rozwoju ekonomicznego w basenie Morza Po?udniowochińskiego. Argumentacj? oparto na danych z raportu, wed?ug którego w latach 2024-2025 Manila zrealizowa?a co najmniej 29 wspólnych manewrów wojskowych z partnerami zagranicznymi. Co wi?cej w o?wiadczeniu sformu?owano tez? o szerokiej krytyce tych dzia?ań ze strony państw regionu, cho? postulat ten nie zosta? poparty faktami umo?liwiaj?cymi jego obiektywn? weryfikacj?. Dodatkowo przedstawiono katalog aktywno?ci podejmowanych przez stron? filipińsk? na obszarach spornych od 2022 r., które sklasyfikowano jako prowokacyjne. W?ród nich wyeksponowano zarzuty dotycz?ce rozbudowy infrastruktury militarnej na terytoriach uznawanych za nielegalnie okupowane, podejmowania prób bezprawnego przej?cia kontroli nad niezamieszkanymi formacjami geograficznymi oraz celowego dezinformowania opinii publicznej. Guo Wei wyra?nie podkre?li?, ?e Filipiny przedstawiaj? siebie jako ?s?ab? ofiar?” w sporze na Morzu Po?udniowochińskim w celu wprowadzenia w b??d spo?eczno?ci mi?dzynarodowej w sprawie aktualnej sytuacji, co jest elementem aktywno?ci Manili w ?szarej strefie” za po?rednictwem ?taktyki kreowania si? na ofiar? (victim narrative tactic)”. W ten sposób chińska ambasada d??y do stworzenia alternatywnej linii narracyjnej, w której to Filipiny s? aktorem dzia?aj?cym w szarej strefie, co ma podwa?y? wiarygodno?? inicjatywy transparentno?ci rz?du w Manili.
Do kolejnego o dominacj? narracyjn? dosz?o przy okazji doniesień filipińskiej stra?y przybrze?nej, która wykry?a nieautoryzowan? obecno?? chińskiej korwety o numerze 627 oraz statku chińskiej stra?y przybrze?nej o numerze 3106 na wodach wy??cznej strefy ekonomicznej Filipin w pobli?u Zambales, podczas realizacji misji poszukiwawczo-ratunkowej ?odzi rybackiej JONAMAE. Tym razem zast?pca rzecznika chińskiej placówki dyplomatycznej podwa?y? argumentacj? rzecznika filipińskiej stra?y przybrze?nej Jaya Tarrieli, usprawiedliwiaj?c aktywno?? chińskich jednostek na filipińskich wodach pokrywaj?cymi si? roszczeniami do wy??cznej strefy ekonomicznej pomi?dzy państwami. Warto przy tym zaznaczy?, ?e orzeczenie trybuna?u arbitra?owego z 2016 r. odrzuci?o zasadno?? chińskich roszczeń do wy??cznej strefy ekonomicznej na tym obszarze, na co zwróci? uwag? Tarriela w swojej . Przy tej okazji filipiński rzecznik zarzuci? Guo Weiowi brak profesjonalizmu oraz dzia?anie w sprzeczno?ci z konwencj? wiedeńsk? o stosunkach dyplomatycznych. W ten sposób dosz?o do zaognienia bezpo?redniego pomi?dzy rzecznikami oraz wymiany wzajemnych oskar?eń o k?amstwa i manipulacje.
Do narracji chińskiej ambasady w Manili odnios?a si? krajowa rada morska (National Maritime Council, NMC) Filipin w formie opublikowanego 12 stycznia 2026 r. Rada podkre?li?a, ?e napi?cia na Morzu Po?udniowochińskim s? wynikiem nielegalnych, przymusowych, agresywnych i zwodniczych (illegal, coercive, aggressive and deceptive, ICAD) dzia?ań na filipińskich wodach. Oprócz tego za nieprawdziwe uznano chińskie stanowisko, ?e to Filipiny ?inscenizuj? prowokacje”, poniewa? wszystkie dzia?ania s? realizowane zgodnie z UNCLOS oraz wyrokiem trybuna?u z 2016 r. Chińska ambasada tre?? o?wiadczenia wskazuj?c na w?asn? argumentacj? prawn? oraz kolejny zestaw filipińskich dzia?ań, uznawanych przez Pekin za niezgodne z UNCLOS oraz deklaracj? o post?powaniu stron na Morzu Po?udniowochińskim z 2002 r.
W dniu opublikowania o?wiadczenia przez NMC Jay Tarriela o kolejnym incydencie, w ramach którego statek chińskiej marynarki wojennej o numerze 621 oraz jednostka stra?y przybrze?nej o numerze 23521 zablokowa?y dost?p filipińskiej ?odzi rybackiej FFB Prince LJ do ?owisk w pobli?u p?ycizny Scarborough (Scarborough Shoal). Ca?e zaj?cie zosta?o udokumentowane przez za?og? statku filipińskiej stra?y przybrze?nej BRP Cape San Agustin, która udzieli?a wsparcia filipińskiej jednostce. Chińska ambasada przedstawi?a swoj? (popart? nagraniem wideo), zgodnie z któr? chińska stra? przybrze?na zablokowa?a dost?p niezidentyfikowanej jednostce do morza terytorialnego Chin w pobli?u Huangyan Dao (chińska nazwa p?ycizny Scarborough), uznawanej za terytorium Chin, generuj?ce morze terytorialne, co jest jednak sprzeczne z prawem mi?dzynarodowym. W trakcie operacji wezwano za?og? statku rybackiego do zidentyfikowania swojego pochodzenia, co zosta?o uwiecznione na nagraniu.
Chińska ambasada nie pozostawia bez ?adnego incydentu, o którym informuje Jay Tarriela, co ?wiadczy o wyj?tkowej konsekwencji w ograniczaniu skuteczno?ci filipińskiej inicjatywy transparentno?ci. Podobnie by?o w przypadku o realizacji przez filipińsk? stra? przybrze?n? patrolu powietrznego w okolicach p?ycizny Scarborough, w trakcie którego wykryto obecno?? dwóch jednostek chińskiej stra?y przybrze?nej, dwóch okr?tów chińskiej marynarki wojennej oraz pi?ciu statków nale??cych najprawdopodobniej do milicji morskiej. Wszystkie jednostki znajdowa?y si? w obr?bie wy??cznej strefy ekonomicznej Filipin. Oprócz tego za?oga marynarki wojennej wezwa?a samolot do opuszczenia przestrzeni powietrznej nad p?ycizn? b?d?c? cz??ci? sporu pomi?dzy stronami. P?ycizna Scarborough jest jednym z g?ównych punktów zapalnych sporu pomi?dzy państwami, co potwierdzaj? ustalenia opracowanego przez filipińsk? stra? przybrze?n?. Obecno?? chińskich statków w tym obszarze wzros?a w 2025 r. w porównaniu do 2024 r., ale filipińska stra? przybrze?na równie? zwi?kszy?a swoj? obecno??, aby zapobiec normalizacji nielegalnych dzia?ań chińskiej stra?y przybrze?nej oraz zapewni? wsparcie filipińskim rybakom prowadz?cym po?owy w tym rejonie. Dane raportu, podobnie jak w przypadku konkretnych incydentów, zosta?y podwa?one przez .
Personalizacja przekazu
Jako rzecznik filipińskiej stra?y przybrze?nej do spraw Morza Po?udniowochińskiego Jay Tarriela stoi na pierwszej linii frontu w walce o kontrol? nad narracj? w ramach inicjatywy transparentno?ci. Od kilku lat konsekwentnie prowadzi kampani? informacyjn? na temat wszystkich incydentów, do których dochodzi na wodach wy??cznej strefy ekonomicznej Filipin na Morzu Po?udniowochińskim, dlatego cz?sto jest celem ataków ze strony chińskich dyplomatów. Niemniej jednak z pocz?tkiem 2026 r. aktywno?? chińskiej ambasady w Manili w sferze informacyjnej uleg?a zmianie i zamiast na krytyce poszczególnych instytucji lub formacji niemal wy??cznie skupi?a si? na atakach Tarrieli, b?d?cego personifikacj? inicjatywy transparentno?ci oraz walki o ochron? suwerenno?ci Filipin. Momentem kulminacyjnym by?a publikacja przez Tarriel? posta na platformie spo?eczno?ciowej z wyst?pienia na uczelni De La Salle-College of Saint Benilde, ze zdj?ciami przedstawiaj?cymi fragment prezentacji multimedialnej zawieraj?cej karykaturalne zdj?cia przewodnicz?cego ChRL Xi Jinpinga. Chińska ambasada w Manili wyda?a w tej sprawie , w którym oskar?ono filipińskiego rzecznika o bezpo?redni atak i oczernienie chińskiego lidera, a tak?e powa?ne pogwa?cenie godno?ci Chin i polityczn? prowokacj?, co uznano za przekroczenie czerwonej linii. Postawiono równie? pytanie, czy jego wyst?pienie stanowi oficjalne stanowisko filipińskiego rz?du, a tak?e dlaczego nie zosta? poci?gni?ty do odpowiedzialno?ci. Jay Tarriela o?wiadczenie za kolejny przyk?ad pogwa?cenia przez placówk? dyplomatyczn? konwencji wiedeńskiej o stosunkach dyplomatycznych za spraw? próby ingerencji w wewn?trzne sprawy innego państwa. Jednocze?nie strona chińska z?o?y?a do filipińskiego pa?acu prezydenckiego, ministerstwa spraw zagranicznych oraz stra?y przybrze?nej. Ponadto wskazano, i? zgodnie z przytoczon? konwencj? wiedeńsk? chińska ambasada ma obowi?zek chroni? interesy państwa oraz swoich obywateli w państwie przyjmuj?cym. Do sprawy NMC, ale tylko w kwestii dotycz?cych sytuacji na Morzu Po?udniowochińskim oraz agresywnych dzia?ań Chin. Wszystkie argumenty podniesione przez NMC zosta?y przez chińsk? ambasad?, która powtórzy?a sta?e elementy w?asnej narracji mówi?ce m.in. o tym, ?e orzeczenie trybuna?u arbitra?owego z 2016 r. jest nielegalne, a ?przymusowy arbitra?” w ramach UNCLOS nie ma zastosowania do sporów morskich pomi?dzy Chinami i Filipinami. Warto równie? doda?, ?e tym razem do krytyki Jaya Tarrieli w??czy?o si? chińskie . Rzecznik stanowczo pot?pi? dzia?ania Tarrieli, a do ministerstwa filipińskiego ambasadora w Pekinie.
Rzecznik filipińskiej stra?y przybrze?nej nie jest jedyn? osob?, wobec której chińska ambasada zaostrzy?a retoryk?. Krytykowani s? równie? filipińscy politycy, którzy wspieraj? wdra?anie inicjatywy transparentno?ci poprzez przedstawianie narracji sprzecznej do tej narzucanej przez Pekin. Na pocz?tku stycznia 2026 r. zosta? senator Kiko Pangilinan, który , ?e nie ma problemu z respektowaniem polityki jednych Chin, ale w zamian Chiny powinny uszanowa? wy??czn? stref? ekonomiczn? Filipin o powierzchni 500 tys. km2 i zrezygnowa? z bezprawnych roszczeń do 90% Morza Po?udniowochińskiego. Komentarz by? cz??ci? dyskusji, która rozpocz??a si? po tym jak senator krytycznie odniós? si? do chińskich manewrów wojskowych wokó? Tajwanu. Chińska placówka dyplomatyczna jednak prawn? argumentacj? senatora co do wy??cznej strefy ekonomicznej Filipin. Senator Pangilinan jako jedyny , ?e autorem wi?kszo?ci przekazów p?yn?cych z chińskiej ambasady jest zast?pca rzecznika Guo Wei. Do podobnej wymiany zdań na temat prawnej natury sporu dosz?o z przedstawicielk? Izby Reprezentantów , która podwa?y?a polemik? chińskiej placówki dyplomatycznej z o?wiadczeniem NMC. Parlamentarzystka bezpo?rednio oskar?y?a Chiny o prowadzenie agresywnej polityki na Morzu Po?udniowochińskim oraz szerzenie k?amstw na temat rzeczywistej sytuacji na spornych obszarach morskich.
Konfrontacyjna retoryka pracowników chińskiej ambasady przyczyni?a si? do reakcji ze strony kolejnych filipińskich polityków. Do debaty w??czy? si? cz?onek Izby Reprezentantów , który zarzuci? chińskim dyplomatom pogwa?cenie art. 41 konwencji wiedeńskiej o stosunkach dyplomatycznych za spraw? ataków pod adresem Kiko Pangilinana, Leili de Limy, a tak?e Jaya Tarrieli oraz rzecznika filipińskich si? zbrojnych do spraw Morza Po?udniowochińskiego kontradmira?a . Chińska ambasada po raz kolejny usprawiedliwi?a swoje dzia?ania, stawiaj?c si? w roli ofiary, która jedynie broni si? przed bezpodstawnymi oskar?eniami. Co wi?cej, wed?ug chińskiej narracji to Filipiny stoj? za wszystkimi prowokacyjnymi dzia?aniami. W odpowiedzi na stanowisko parlamentarzysty wezwano go do podania chocia? jednego przypadku, kiedy to Chiny przyczyni?y si? do konfrontacji, na co Chel Diokno kilka przyk?adów doniesień medialnych o incydentach, w których chińska stra? przybrze?na n?ka?a lub u?y?a armatek wodnych wobec filipińskich statków. Strona chińska nie odnios?a si? do tych incydentów w sposób merytoryczny, szereg doniesień medialnych o przypadkach pomocy udzielonej filipińskim rybakom przez chińsk? marynark? wojenn? i rybaków.
Swoje oburzenie wobec narracji chińskiej placówki dyplomatycznej wyrazi?a równie? senatorka , której zdaniem pracownicy ambasady okazywa? wi?cej szacunku do przedstawicieli państwa goszcz?cego. Senatorka udzieli?a tak?e dla Jaya Tarrieli, który broni interesów kraju. W podobnym tonie g?os zabra?a przewodnicz?ca filipińskiej partii politycznej Akbayan – , która sprzeciwi?a si? dyktowaniu przez chińskich dyplomatów warunków i sposobu wypowiadania si? przedstawicielom filipińskiego rz?du.
Z drugiej jednak strony zdarzaj? si? przypadki, kiedy chińscy dyplomaci staj? w obronie filipińskich polityków krytykuj?cych konfrontacyjn? polityk? rz?du z Chinami. Jako przyk?ad mo?na poda? wyst?pienie senatora , które zosta?o skrytykowane przez Jaya Tarriel?. Chińska ambasada stan??a w obronie senatora, zwracaj?c uwag? na negatywny wp?yw sporu morskiego pomi?dzy Chinami i Filipinami na wspó?prac? ekonomiczn? o czym ?wiadczy wi?ksza wymiana handlowa Chin z innymi stronami sporu na Morzu Po?udniowochińskim, jak Malezja czy Wietnam.
Reakcja Senatu, dzia?ania lokalne i napi?cia wewn?trzne
Punktem kulminacyjnym sporu pomi?dzy chińskimi dyplomatami z ambasady w Manili a filipińskimi politykami by?o przyj?cie przez Senat w lutym 2026 r rezolucji nr 256, co równie? pokaza?o pewne podzia?y na wewn?trznej scenie politycznej w sprawie polityki rz?du wobec Chin. Senator Risa Hontiveros do wszcz?cia ?ledztwa w sprawie dzia?alno?ci chińskiej placówki dyplomatycznej, która mo?e by? uznana za dezinformacj? i stanowi pogwa?cenie art. 41 konwencji wiedeńskiej o stosunkach dyplomatycznych. Debata w Senacie doprowadzi?a do pot?piaj?cej o?wiadczenia publikowane przez chińsk? ambasad? w Manili, w których krytykowano filipińskich urz?dników i instytucje za obron? suwerenno?ci narodowej i praw morskich. Warto nadmieni?, ?e zdecydowa?a si? na podpisanie pod rezolucj? 256, daj?c w ten sposób wyraz swojego pe?nego poparcia dla krytyki dzia?alno?ci chińskiej placówki dyplomatycznej na Filipinach. Znale?li si? w?ród nich mi?dzy innymi Kiko Pangilinan oraz Risa Hontiveros. Niemniej jednak pozosta?ych nie z?o?y?o swoich podpisów, uwidaczniaj?c podzia?y w tej sprawie. Wi?kszo?? z nich stanowi? politycy wywodz?cy si? z obozu politycznego by?ego prezydenta Filipin Rodrigo Duterte, który zas?yn?? z prowadzenia przyjaznej polityki zagranicznej wobec Chin. W tej grupie znale?li si? chocia?by Christopher ?Bong” Go (wieloletni asystent Duterte), Ronald ?Bato” dela Rosa (by?y komendant policji i g?ówna osoba odpowiedzialna za realizacj? tzw. ?wojny z narkotykami” Rodrigo Duterte), Robinhood Padilla (przedstawiciel partii PDP-Laban, której przewodnicz?cym jest Duterte) oraz Alan Peter Cayetano (kandydat Duterte na wiceprezydenta w 2016 r.). Pewnego rodzaju zaskoczeniem jest obecno?? Imee Marcos w tej grupie, poniewa? jest siostr? obecnego prezydenta Ferdinanda Marcosa Jr., s?yn?cego z bezkompromisowej polityki wobec Pekinu. Nale?y jednak wzi?? pod uwag?, ?e Imee jest jednym z najbardziej zagorza?ych krytyków obecnej administracji, zw?aszcza je?eli chodzi o rozwój wspó?pracy z zakresu bezpieczeństwa ze Stanami Zjednoczonymi oraz asertywnej polityki wobec Chin.
Post?powanie chińskich dyplomatów spotka?o si? z reakcj? nie tylko na szczeblu centralnym, ale równie? na poziomie w?adz lokalnych. Pod koniec stycznia bie??cego roku rada miejska Kalayaan, miasta w prowincji Palawan sprawuj?cego jurysdykcj? nad najwi?ksz? wysp? (Thitu Island) kontrolowan? przez Filipiny w spornym archipelagu Spratly na Morzu Po?udniowochińskim, przyj??a uznaj?c? persona non grata chińskiego ambasadora na Filipinach – Jing Quana. Warto zaznaczy?, ?e nie jest to pierwsza tego rodzaju decyzja, poniewa? w?adze miasta Kalayaan uzna?y za persona non grata Huang Xiliana, poprzedniego chińskiego ambasadora w 2023 r. Decyzja w?adz miejskich wywo?a?a debat? na temat og?oszenia Jing Quana persona non grata przez rz?d centralny, ale prezydent Ferdinand Marcos Jr zdecydowanie tego rodzaju propozycj?. Ministerstwo spraw zagranicznych Filipin zaznaczy?o, ?e podj?cie takich kroków jest ?opcj? ostateczn?”.
W sprawie obu decyzji g?os zabra? rzecznik chińskiej ambasady w Manili Ji Lingpeng, a nie jak to by?o w wi?kszo?ci poprzednich przypadków jego zast?pca Guo Wei. Ji Lingpeng zdecydowanie pot?pi? ?antychińsk?” , która jego zdaniem wprowadza opini? publiczn? w b??d oraz podwa?a wysi?ki na rzecz poprawy stosunków dwustronnych poprzez podsycanie nienawi?ci i konfrontacji. Z kolei w przypadku decyzji, podj?tej przez rad? miejsk? Kalayaan, zdecydowano si? na obj?cie (w tym równie? do Hongkongu i Makau) 16 przedstawicieli w?adz miasta Kalayaan na zasadach wzajemno?ci. O?wiadczenie Ji Linpenga w sprawie senackiej rezolucji zosta?o skrytykowane przez Vicente "Tito" Sotto III jak równie? senatora , co doprowadzi?o do kolejnego zaostrzenia retoryki po obu stronach.
Senacka rezolucja nie jest jedynym przyk?adem podzia?ów politycznych wewn?trz Filipin. W lutym pojawi?y si? informacje na temat napisanego 20 stycznia 2026 r. przez minister spraw zagranicznych Theresa P. Lazaro do senator Risy Hontiveros, w którym szefowa filipińskiej dyplomacji zwróci?a uwag?, i? spory morskie powinny by? zarz?dzane za po?rednictwem kana?ów dyplomatycznych i przestrzeg?a przed publicznym komentowaniem tych wra?liwych kwestii, albowiem tego rodzaju dzia?ania ograniczaj? pole manewru w przestrzeni dyplomatycznej. Tre?? listu sugeruje, ?e Theresa P. Lazaro sceptycznie podchodzi do dzia?ań w ramach inicjatywy transparentno?ci i jest zwolenniczk? bardziej dyskretnej polityki, zbli?onej do tzw. cichej dyplomacji, uprawianej przez pozosta?e strony sporu na Morzu Po?udniowochińskim. Rzecznicy stra?y przybrze?nej oraz si? zbrojnych wyrazili uznanie dla zaanga?owania minister spraw zagranicznych w zarz?dzanie sporem na Morzu Po?udniowochińskim, podkre?laj?c przy tym, ?e inicjatywa transparentno?ci cieszy si? du?ym poparciem spo?ecznym, a poszczególne agencje powinny mie? swobod? realizacji tego samego celu ró?nymi metodami, co mo?na odczytywa? jako prób? ?agodzenia wewn?trznych napi??.
Naprawa wizerunku: selektywne eksponowanie pozytywnych dzia?ań
Chiny nie ograniczaj? si? w swoim przekazie jedynie do krytyki lub zaostrzania sporu narracyjnego. Aktywnie wykorzystuj? nieliczne przypadki pozytywnego zaanga?owania swoich formacji morskich na spornym obszarze Morza Po?udniowochińskiego. Pod koniec grudnia podj?to prób? naprawy wizerunku Chin poprzez publikacj? oraz potwierdzaj?cych udzielenie 24 grudnia przez chińsk? marynark? wojenn? pomocy filipińskiemu rybakowi na wodach Morza Po?udniowochińskiego. Wed?ug chińskiej narracji Larry Tumalis dryfowa? przez trzy dni u zachodnich wybrze?y Zambales. Niemniej jednak strona filipińska uzna?a te informacje za , argumentuj?c, i? pomoc rybakowi zosta?a udzielona w mniej ni? 24 godziny przez filipińsk? stra? przybrze?n?. Chińska ambasada w Manili odrzuci?a oskar?enia, satyryczn? grafik? oraz bezpo?rednio adresuj?c ten przekaz do rzecznika filipińskiej stra?y przybrze?nej Jaya Tarrieli. Tarriela , ?e chińska marynarka wojenna nie poinformowa?a filipińskiej stra?y przybrze?nej o po?o?eniu i sytuacji rybaka, któremu zosta?a udzielona pomoc. Ponadto zaznaczy?, ?e chiński niszczyciel o numerze 174 nie mia? podstaw do operowania w obr?bie wy??cznej strefy ekonomicznej Filipin w odleg?o?ci oko?o 71 mil morskich od wybrze?y wyspy Silanguin (Silanguin Island), nale??cej do prowincji Zambales. Do informacji odnios?a si? chińska placówka dyplomatyczna , w którym podano po?o?enie filipińskiej ?odzi rybackiej, co stanowi?oby podwa?enie jednego z argumentów Tarrieli. Rzecznik chińskiej placówki dyplomatycznej Guo Wei równie? stanowisko filipińskiego rzecznika w kwestii skali udzielonej rybakowi pomocy. W kolejnej ods?onie rzecznik filipińskiej stra?y przybrze?nej potwierdzi?, ?e dosz?o do wymiany komunikatów pomi?dzy stronami w sprawie lokalizacji rybaka, ale ju? po tym jak strona filipińska przedsi?wzi??a dzia?ania ratunkowe, co ponownie spotka?o si? z satyryczn? odpowiedzi? ze strony Guo Weia.
W styczniu 2026 r. chińska placówka dyplomatyczna wykorzysta?a wypadek statku towarowego MV Devon Bay, p?ywaj?cego pod singapursk? bander?, w pobli?u p?ycizny Scarborough do odbudowy swojego wizerunku na Filipinach. Na pok?adzie statku znajdowa?o si? 21 obywateli Filipin, a chińskiej stra?y przybrze?nej uda?o si? 17 osób, przy czym dwie pó?niej zmar?y. W przeciwieństwie do sytuacji z końca 2025 r., tym razem rzecznik filipińskiej stra?y przybrze?nej Jay Tarriela chińskiej stra?y przybrze?nej za przeprowadzenie operacji ratunkowej, dzi?ki której uratowano filipińskich ?eglarzy. W koncyliacyjnym tonie ambasada zareagowa?a równie? na wypadek promu MV Trisha Kerstin 3 z ponad 350 pasa?erami na pok?adzie, który zaton?? pod koniec stycznia na po?udniowy zachód od Mindanao. W katastrofie co najmniej 52 osoby, 293 pasa?erów uratowano, a 24 uznano za zaginionych. Kondolencje w tej sprawie z?o?y?a nie tylko , ale równie? minister spraw zagranicznych .
***
Dzia?ania komunikacyjne chińskiej ambasady w Manili w ramach ?wojny o opini? publiczn?” maj? charakter bardziej z?o?ony ni? prosta propaganda rozumiana jako jednorazowe, niewiarygodne przekazy. Rdzeniem tej strategii jest konsekwentne powtarzanie zestawu argumentów – zw?aszcza o charakterze prawnym – które przedstawiaj? dzia?ania Chin jako reakcj? na rzekomo prowokacyjne dzia?ania Filipin. W tym uj?ciu odpowiedzialno?? za incydenty spoczywa przede wszystkim na Manili, natomiast Chiny s? pozycjonowane jako strona odpieraj?ca naciski lub naruszenia. Uporczywe u?ycie terminologii prawnej pe?ni funkcj? delegitymizacyjn?: ma os?abia? wiarygodno?? przeciwnika i przesuwa? spór z poziomu empirycznych zdarzeń na poziom konkurencyjnych ram prawnych.
Skuteczno?? takiej metody nie polega koniecznie na przekonywaniu odbiorców dobrze zorientowanych, lecz na stopniowym rozmywaniu granic poznawczych w?ród osób mniej zaanga?owanych w ?ledzenie sporu. D?ugotrwa?e powtarzanie roszczeń – nawet kwestionowanych – mo?e prowadzi? do ich ?oswojenia” w debacie publicznej. W konsekwencji cz??? odbiorców mo?e b??dnie uto?samia? powszechno?? przekazu z jego legitymizacj?.
W ostatnich miesi?cach uwag? zwraca równie? wi?ksza sk?onno?? do personalizowania krytyki: kierowania jej wobec konkretnych osób wdra?aj?cych i promuj?cych inicjatyw? transparentno?ci (Tarriela i wybrani parlamentarzy?ci). Mechanizm ten przesuwa ci??ar sporu z kwestii faktów i norm prawa mi?dzynarodowego na konflikt o wiarygodno?? jednostek. W praktyce mo?e to sprzyja? marginalizacji meritum incydentów na Morzu Po?udniowochińskim i zast?powaniu debaty prawno?faktycznej spekulacjami o motywach politycznych oraz intencjach poszczególnych aktorów.
Jednocze?nie presja wywierana na osoby publicznie wspieraj?ce dzia?ania filipińskiej stra?y przybrze?nej oraz marynarki wojennej mo?e pe?ni? funkcj? odstraszaj?c?: sygnalizowa? koszty reputacyjne i polityczne otwartej krytyki dzia?ań Pekinu. Celem mo?e by? ograniczenie liczby filipińskich urz?dników i polityków gotowych do aktywnego uczestnictwa w komunikowaniu incydentów oraz w podtrzymywaniu narracji zgodnej z inicjatyw? transparentno?ci.
Na obecnym etapie reakcje instytucjonalne – takie jak rezolucja Senatu czy uchwa?a rady miejskiej Kalayaan – sugeruj? jednak ograniczon? skuteczno?? tej strategii. Dodatkowo, wed?ug ostatnich oko?o 79% (wzrost o 4% w porównaniu do poprzednich badań) Filipińczyków postrzega Chiny jako g?ówne zagro?enie, 60% deklaruje brak zaufania wobec Chin, a opart? na publicznym ujawnianiu dzia?ań uznawanych za represyjne wobec filipińskich jednostek. W takich warunkach wielu filipińskich polityków nie ma silnych bod?ców, aby obawia? si? spadku poparcia w zwi?zku z krytyk? Pekinu. Z kolei dzia?ania wizerunkowe ambasady (eksponowanie pozytywnych aktywno?ci) wydaj? si? niewystarczaj?ce do trwa?ej poprawy postrzegania Chin na Filipinach.
Rz?d w Manili sygnalizuje przy tym, ?e dostrzega potrzeb? instytucjonalnego wzmocnienia odpowiedzi w domenie informacyjnej. Mo?e o tym ?wiadczy? utworzenie w ministerstwie spraw zagranicznych nowego stanowiska , które obj?? Rogelio Villanueva Jr. Je?li funkcja ta zostanie realnie w??czona w komunikacj? strategiczn?, mo?e wzmocni? koordynacj? przekazu stra?y przybrze?nej, si? zbrojnych i krajowej rady morskiej w ramach inicjatywy transparentno?ci oraz poprawi? odporno?? na dzia?ania dezinformacyjne.
Najpowa?niejszym ryzykiem pozostaje jednak pog??bianie podzia?ów na filipińskiej scenie politycznej. Z perspektywy skuteczno?ci inicjatywy transparentno?ci kluczowe b?dzie zatem nie tylko utrzymanie tempa ujawniania informacji, ale te? budowa szerokiego, ponadfrakcyjnego konsensusu co do podstawowych celów polityki morskiej i zasad komunikowania sporu – tak, aby ograniczy? podatno?? na zewn?trzne próby rozgrywania sporów wewn?trznych.