Stypendium obejmowa膰 b臋dzie finansowanie miesi臋cznego wyjazdu naukowego do Londynu w 2026 roku, ukierunkowanego na realizacj臋 projektu naukowego, kt贸rego tytu艂 brzmi: 鈥濧naliza 藕r贸de艂 kartograficznych w zbiorach archiwalnych Instytutu J贸zefa Pi艂sudskiego w Londynie i ich znaczenie w badaniach historyczno-geograficznych鈥.
Polska Akademia Umiej臋tno艣ci dysponuje stypendiami Fundacji Lanckoro艅skich i Fundacji z Brzezia Lanckoro艅skich na prowadzenie bada艅 zagranicznych w Rzymie, Wiedniu, Londynie i innych o艣rodkach naukowych Europy. Stypendia corocznie rozdziela Komisja przy PAU pod kierunkiem prof. Andrzeja Borowskiego, w sk艂ad kt贸rej wchodz膮 dwaj cz艂onkowie PAU, sekretarz z ramienia PAU i przedstawiciele pi臋ciu uniwersytet贸w (UJ, UW, UWr, UAM, UMK), a z g艂osem doradczym przedstawiciel obu Fundacji, wyznaczony przez ich prezes贸w.
Zatwierdzony do realizacji temat projektu naukowego wpisuje si臋 w dorobek naukowy geografii historycznej, dla kt贸rej fundamentalnym 藕r贸d艂em do bada艅 o charakterze rekonstrukcyjnym stanowi膮 dawne mapy i plany, pozwalaj膮ce uchwyci膰 transformacj臋 krajobrazu, w tym rozw贸j sieci osadniczej, przemiany zagospodarowania przestrzennego czy dawne podzia艂y polityczne i administracyjne. W zwi膮zku z tym istnieje potrzeba pog艂臋bionej kwerendy 藕r贸de艂 kartograficznych, w tym identyfikacji i opracowania zbior贸w niedost臋pnych w kraju, a obejmuj膮cych pod wzgl臋dem przestrzennym ziemie polskie.
Polonika w postaci zbior贸w map i plan贸w stanowi膮 cenny z poznawczego punktu widzenia element zasob贸w archiwalnych Instytutu Pi艂sudskiego w Londynie. Nie by艂y one jak dot膮d zdygitalizowane i s膮 s艂abo znane polskim badaczom, a ich inwentarz nie jest udost臋pniany w wyszukiwarkach archiwali贸w.
Szczeg贸lnie cenne s膮 w tym kontek艣cie mapy Polski i Europy przekazane w 1992 r. w darze od Tadeusza Paw艂owicza, by艂ego prezesa Instytutu Pi艂sudskiego w Nowym Jorku. Tworz膮 one zesp贸艂 unikatowych dzie艂 z okresu od XVI do XVIII wieku.
Celem bada艅 b臋dzie zatem szczeg贸艂owa analiza tych unikatowych dzie艂 z epoki nowo偶ytnej pod k膮tem ich zr贸偶nicowania, uwzgl臋dniaj膮c kwesti臋 metryki historycznej i genezy, identyfikacji autora, prezentowanych tre艣ci geograficznych, parametr贸w fizycznych, odr臋cznych opis贸w pozaramkowych, czytelno艣ci oraz stopnia zachowania. Bardzo wa偶nym celem planowanych bada艅 b臋dzie ponadto okre艣lenie zakresu przydatno艣ci i mo偶liwo艣ci wykorzystania dawnych map, stanowi膮cych zas贸b archiwalny Instytutu, w analizach geograficzno-historycznych, bior膮c pod uwag臋 aspekt rekonstrukcyjny krajobrazu naturalnego, kulturowego oraz historyczno-politycznego.