Prof. Andrzej Pieczewski (Uniwersytet Łódzki) oraz dr Aliaksandra Sidarava (Polska Akademia Nauk, Warszawa) otrzymali Honorable Mention za artykuł pt.
ٲł “The Polish Diaspora in Belarus: Functioning under the Lukashenko Regime”
W wyniku rozpadu Związku Radzieckiego powstała niepodległa Białoruś, w której granicach znalazła się liczna diaspora polska. Początkowo państwo podążało drogą reform demokratycznych i rynkowych, a współpraca z Polską zapowiadała się obiecująco. Sytuacja zmieniła się w 1994 roku, gdy wybory prezydenckie wygrał Aleksander Łukaszenko. Od tego momentu rozpoczął się proces odchodzenia od demokracji i reform rynkowych w kierunku systemu autorytarnego. Drogi polityczne i gospodarcze Polski oraz Białorusi zaczęły się wyraźnie rozchodzić, co utrudniło relacje między Warszawą a Mińskiem.
Polska mniejszość na Białorusi stała się w pewnym sensie zakładnikiem napięć międzynarodowych oraz polityki białoruskiego reżimu. ٲł analizuje najważniejsze problemy, z jakimi mierzy się diaspora polska pod rządami Łukaszenki, zwłaszcza w kontekście zachowania tożsamości narodowej, języka i kultury. Autorzy przedstawiają genezę i szacunkową liczebność Polaków na Białorusi, omawiają zmieniającą się sytuację tej społeczności oraz stosunek władz do mniejszości polskiej, w tym jej wykorzystywanie w propagandzie reżimu.
Szczególną uwagę poświęcono kwestii edukacji w języku polskim jako kluczowemu warunkowi przetrwania tożsamości narodowej. ٲł odnosi się również do wydarzeń po wyborach prezydenckich w 2020 roku i nasilonych represji wobec Polaków na Białorusi. Autorzy stawiają tezę, że obecne warunki funkcjonowania diaspory są najtrudniejsze od momentu powstania niepodległej Białorusi, a ich utrzymanie może poważnie zagrozić językowej i kulturowej odrębności tej społeczności.
Więcej informacji o artykule: “The Polish Diaspora in Belarus: Functioning under the Lukashenko Regime”, opublikowany w The Polish Review, Vol. 69, nr 3 (2024).