Uroczyste posiedzenie rozpocz臋艂o wykonanie hymnu pa艅stwowego przez ch贸r uniwersytecki. Nast臋pnie rektor U艁 prof. El偶bieta 呕膮dzi艅ska powita艂a zebranych, w tym wielu znamienitych reprezentant贸w polskiego 艣wiata akademickiego, by艂ych rektor贸w U艁, rektora elekta oraz przedstawicieli rz膮du, polityk贸w, samorz膮dowc贸w, konsuli honorowych i przedstawicieli przedsi臋biorc贸w, kt贸rzy przybyli na rocznicowe posiedzenie Senatu.
W wyst膮pieniu otwieraj膮cym uroczysto艣膰 rektor U艁 przypomnia艂a pocz膮tki uczelni, si臋gaj膮ce czas贸w Wolnej Wszechnicy Polskiej 鈥� bastionu post臋powej my艣li przedwojennej Polski, utworzonej w 艁odzi w 1928 roku. Podkre艣li艂a, 偶e dzi艣 Uniwersytet 艁贸dzki to spo艂eczno艣膰 akademicka licz膮ca prawie 30 tysi臋cy os贸b, uczelnia jest cz艂onkiem UNIC, jednego z wa偶nych sojuszy uniwersytet贸w europejskich, a wraz z uczelniami publicznymi w 艁odzi tworzy 艁贸dzkie Partnerstwo Akademickie.
Rektor U艁 m贸wi艂a r贸wnie偶 o misji uczelni, jak膮 jest 鈥� w my艣l motta U艁: Veritas et Libertas 鈥� 鈥瀌膮偶enie do prawdy, walka o prawd臋, stawnie w prawdzie, wolno艣膰 s艂owa, wolno艣膰 dyskusji akademickiej鈥�.
Bo, jak przestrzega mistrz Kotarbi艅ski, pierwszy wspania艂y rektor U艁, filozof: K艂amstwem niekiedy mo偶na zaj艣膰 daleko, ale nigdy nie mo偶na wr贸ci膰. Motto Veritas et Libertas obowi膮zuje na U艁 nas wszystkich: student贸w, doktorant贸w, pracownik贸w naukowych, a tak偶e laureat贸w doktorat贸w honoris causa
鈥� m贸wi艂a rektor U艁
Nast臋pnie, z okazji 79. rocznicy utworzenia U艁 prof. El偶bieta 呕膮dzi艅ska 偶yczy艂a wszystkim, aby warto艣ci uczelni: prawda, wolno艣膰, szacunek i odwaga by艂y zawsze dla jej spo艂eczno艣ci niewzruszonym drogowskazem.
W cz臋艣ci uroczysto艣ci po艣wi臋conej wr臋czeniu doktoratu honoris causa laudacj臋 na cze艣膰 dr. hab. Adama Bodnara, prof. Uniwersytetu SWPS, wyg艂osi艂 promotor jego doktoratu prof. dr hab. Krzysztof Skotnicki z . Podkre艣la艂, 偶e olbrzymie znaczenie w dorobku naukowym laureata maj膮 badania, kt贸rych celem jest zapobie偶enie wykluczeniu i dyskryminacji spo艂ecznej oraz ochrona wszystkich mniejszo艣ci. A jest to problematyka szczeg贸lnie zbie偶na z warto艣ciami, kt贸rymi kieruje si臋 spo艂eczno艣膰 Uniwersytetu 艁贸dzkiego.
Adam Bodnar jako jeden z pierwszych podj膮艂 badania nad tzw. mow膮 nienawi艣ci, wyra藕nie podkre艣laj膮c, i偶 musi by膰 ona rozpatrywana przy uwzgl臋dnieniu pami臋ci o najbardziej tragicznych wydarzeniach XX wieku. Jak wida膰, w prowadzonych badaniach nie unika on trudnych pyta艅 dotycz膮cych jak najbardziej aktualnych problem贸w 偶ycia spo艂eczno-politycznego. Wyra藕nie podkre艣laj膮c, i偶 musi by膰 ona rozpatrywana przy uwzgl臋dnieniu pami臋ci o najbardziej tragicznych wydarzeniach XX wieku. Wiele z prac prof. Adama Bodnara ukazywa艂o z wyprzedzeniem zagro偶enia, jakie dla wolno艣ci i praw cz艂owieka oraz pozycji jednostki niesie post臋p technologiczny
鈥� m贸wi艂 prof. Krzysztof Skotnicki.
Promotor podkre艣la艂, 偶e wielk膮 umiej臋tno艣ci膮 prof. Adama Bodnara, zas艂uguj膮c膮 na szczeg贸lne uznanie spo艂eczno艣ci Uniwersytetu 艁贸dzkiego, jest 艂膮czenie zainteresowa艅 naukowych problematyk膮 wolno艣ci i praw cz艂owieka z prac膮 spo艂eczn膮 na rzecz ich ochrony. W ca艂ej pe艂ni odpowiada to warto艣ci, kt贸r膮 kieruje si臋 Uniwersytet 艁贸dzki w swoich dzia艂aniach, a kt贸r膮 jest dzielenie si臋 z innymi swoimi do艣wiadczeniami i wiedz膮.
Wed艂ug prof. Krzysztofa Skotnickiego, Adam Bodnar jako prawnik konstytucjonalista mia艂 i ma 艣wiadomo艣膰, 偶e prawa i wolno艣ci cz艂owieka staj膮 si臋 fikcj膮, je偶eli nie ma ich ochrony, a ta jest mo偶liwa tylko w pa艅stwie, kt贸rego podstaw膮 funkcjonowania s膮 przede wszystkim zasada tr贸jpodzia艂u w艂adzy i prawo do niezale偶nego s膮du, w kt贸rym orzekaj膮 niezawi艣li i bezstronni s臋dziowie. St膮d jego wielkie zaanga偶owanie w walce o praworz膮dno艣膰 w Polsce oraz krytyka zmian dokonywanych w s膮downictwie, jak i wyst膮pienia w obronie wolno艣ci s艂owa i wolno艣ci medi贸w. Wymaga艂o to du偶ej odwagi, jako 偶e spotyka艂o si臋 z negatywn膮 ocen膮 przedstawicieli w艂adzy, jak i niekt贸rych 艣rodowisk, zw艂aszcza prawicowych i konserwatywnych, oraz wyra偶a艂o si臋 i niestety nadal wyra偶a w hejcie, kt贸remu jest tak bardzo przeciwny i o kt贸rym pisze jako naukowiec.
Motto Uniwersytetu 艁贸dzkiego brzmi 鈥濾eritas et Libertas鈥�. Prawda i wolno艣膰 to nasz etos akademicki rozumiany jako poszukiwanie i obrona prawdy oraz wolno艣ci bada艅 naukowych i swoboda dyskusji akademickiej. Ale powinno to przy艣wieca膰 nam r贸wnie偶 w innych obszarach aktywno艣ci spo艂ecznej czy publicznej. W innym fragmencie dokumentu 鈥濿arto艣ci, kt贸rymi kieruje si臋 spo艂eczno艣膰 Uniwersytetu 艁贸dzkiego鈥� powiedziane jest: 鈥濽niwersytet 艁贸dzki uprawia rzetelna台 i odpowiedzialna台 nauk臋. 芦Dobra robota禄 kszta艂tuje podstawy dla zr贸wnowa偶onego rozwoju i anga偶uje spo艂eczno艣膰. Tym, co czyni nasza台 prace台 dobra台 jest wytrwa艂o艣膰 w podejmowaniu 艣wiadomego wysi艂ku, kt贸ry zapewni lepsze warunki do 偶ycia kolejnym pokoleniom鈥�. I dalej w tym dokumencie czytamy 鈥濻i艂a台 Uniwersytetu 艁贸dzkiego jest r贸偶norodno艣膰. Fundamentami naszych dzia艂a艅 s膮 szacunek i zrozumienie dla odmiennych opinii i postaw, a tak偶e otwarto艣膰 kulturowa i 艣wiatopogl膮dowa tolerancja鈥�. Profesor Adam Bodnar wielokrotnie da艂 wyraz temu, i偶 te warto艣ci podziela, a kiedy s膮 zagro偶one, potrafi je chroni膰 i o nie walczy膰. Godno艣膰 cz艂owieka, jego wolno艣膰 i prawa, jak i ich ochrona oraz praworz膮dno艣膰 maj膮 dla spo艂eczno艣ci Uniwersytetu 艁贸dzkiego znaczenie szczeg贸lne i tym kierujemy si臋 w nauce, ale i w 偶yciu codziennym. S膮 to r贸wnie偶 warto艣ci wyznawane przez Profesora Adama Bodnara, co jest widoczne w Jego dzia艂alno艣ci naukowej, spo艂ecznej i publicznej i wk艂adzie, jaki wni贸s艂 w Polsce i w Europie w obron臋 idei demokratycznego pa艅stwa prawa i ochron臋 praw jednostki. Dlatego te偶 widzimy go w艣r贸d nas i przyjmujemy do naszego grona
鈥� zako艅czy艂 laudacj臋 prof. Krzysztof Skotnicki.
Po odczytaniu i wr臋czeniu dyplomu doktoratu honoris causa dr hab. Adamowi Bodnarowi, prof. Uniwersytetu SWPS, laureat nie kry艂 wzruszenia, dzi臋kuj膮c za przyznanie tego najwy偶szego zaszczytu, jakim naukowca mo偶e obdarzy膰 wsp贸lnota akademicka. Wyrazi艂 te偶 wdzi臋czno艣膰 prof. Krzysztofowi Skotnickiemu za inicjatyw臋, podj臋cie trudu i przeprowadzenie ca艂ego procesu. Podzi臋kowa艂 te偶 za laudacj臋, podczas s艂uchania kt贸rej, jak stwierdzi艂, nie poznawa艂 samego siebie. Recenzentom podzi臋kowa艂 za wspania艂膮 ocen臋 swojego dorobku.
W swym wyk艂adzie, jaki wyg艂osi艂 po odebraniu doktoratu honoris causa, dr hab. Adam Bodnar wyszed艂 od tezy sformu艂owanej w 2008 roku przez Lawrence鈥檃 Helfera, jednego z najbardziej znanych teoretyk贸w zajmuj膮cych si臋 prawami cz艂owieka. Badacz 贸w stwierdzi艂 w贸wczas, 偶e obowi膮zywanie europejskiej konwencji praw cz艂owieka zale偶y od zakorzenienia tej umowy w krajowym porz膮dku prawnym. Zakorzenienie owo nie mo偶e by膰 brane pod uwag臋 bez uwzgl臋dnienia spo艂ecznego kontekstu.
Niedawno u艣wiadomi艂em sobie, 偶e owo zakorzenienie warto艣ci demokratycznych, um贸w mi臋dzynarodowych oraz prawa unijnego mia艂o decyduj膮ce znaczenie dla przemian, kt贸re nast膮pi艂y w Polsce pod koniec 2023 roku. W latach 2015-2023 dosz艂o do erozji warto艣ci demokratycznych, podwa偶one zosta艂y podstawowe zasady pa艅stwa prawa oraz demokracji konstytucyjnej, naruszane by艂y na masow膮 skal臋 prawa cz艂owieka, co spotka艂o si臋 z gwa艂townym protestem spo艂ecze艅stwa obywatelskiego
鈥� m贸wi艂 dr hab. Adam Bodnar, prof. Uniwersytetu SWPS.
Zdaniem laureata sprzeciw 贸w, kt贸ry przybiera艂 najr贸偶niejsze formy, nie wynika艂 tylko z ludzkich charakter贸w, odwagi, determinacji, wiary w pa艅stwo demokratyczne, ale mia艂 swoje podwaliny instytucjonalne, naukowe i spo艂eczne wynikaj膮ce z tego, 偶e w latach od 1989 roku do 2015 roku Polska by艂a stopniowo zakorzeniana w systemie warto艣ci demokratycznych, europejskich. Zakorzenienie to dotyczy艂o r贸wnie偶 norm prawnych osadzonych w systemie spo艂ecznym naszego kraju, co w efekcie nie pozwoli艂o na destrukcj臋 systemu prawnego w Polsce.
Kiedy nad naszymi g艂owami wisz膮 pot臋偶ne chmury, kiedy ka偶dego dnia ze wschodu mog膮 nadci膮gn膮膰 wichury, to tym bardziej drzewa unijnej wsp贸lnoty musz膮 mie膰 mocne wsparcie spo艂eczne, ich korzenie musza si臋ga膰 naprawd臋 g艂臋boko, tworz膮c nierozerwaln膮 si臋 wsp贸艂pracy i zaufania, opieraj膮cych si臋 na tych samych warto艣ciach 鈥� warto艣ciach konstytucyjnych i europejskich
鈥� ko艅czy艂 sw贸j wyk艂ad doktor honoris causa U艁.
Po nagrodzonym d艂ugimi oklaskami wyst膮pieniu doktora honoris causa Uniwersytetu 艁贸dzkiego osobom i przedstawicielom instytucji szczeg贸lnie zas艂u偶onych dla uczelni wr臋czono medale Uniwersytetu 艁贸dzkiego 鈥濽niversitatis Lodziensis Amico (Przyjaciel U艁)鈥� oraz 鈥濽niversitas Lodziensis Merentibus鈥�.
Uhonorowani medalami 鈥濽niversitatis Lodziensis Amico (Przyjaciel U艁)鈥�
Uhonorowani medalami 鈥濽niversitas Lodziensis Merentibus鈥�
Uroczyste posiedzenie Senatu U艁 z okazji 79. rocznicy powo艂ania uczelni zako艅czy艂o od艣piewanie przez Ch贸r Uniwersytetu 艁贸dzkiego Gaude Mater Polonia.
Redakcja: Centrum Komunikacji i PR U艁
窜诲箩臋肠颈补: Maciej Andrzejewski, CKiPR U艁